"Cumhuriyet'in Liseleri: Bir Kayıp Hikayesi – Bergama" belgeselinin galası Danimarka’da gerçekleşen CESE Conference (Avrupa Karşılaştırmalı Eğitim Derneği Konferansı) da gerçekleştirdi.
Yönetmenliğini Boğaziçi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Öğretim Üyesi Nazlı Somel ile Bergama’da görev yapan öğretmen Şirin Ural’ın üstlendiği “Cumhuriyet'in Liseleri: Bir Kayıp Hikayesi – Bergama” belgesel filminin dünya galası, Danimarka’da düzenlenen CESE Conference (Avrupa Karşılaştırmalı Eğitim Derneği Konferansı) kapsamında gerçekleştirildi. Bergama halkının da büyük bir merakla beklediği proje, ilçedeki kamusal ortaöğretimin son 70 yılda geçirdiği köklü dönüşümü gözler önüne seriyor.
Özellikle Bergama Lisesi ile Bergama Endüstri Meslek Lisesi'ne odaklanan belgesel, bir dönem ilçenin toplumsal ve kültürel yaşamının merkezinde yer alan bu köklü eğitim kurumlarının zaman içindeki değişimini inceliyor. Zengin arşiv fotoğraflarının yanı sıra okulun eski öğrenci ve öğretmenlerinden oluşan 16 kişiyle yapılan derinlemesine görüşmelere dayanan film; devlet liselerinin farklı toplumsal kesimlerden gençleri bir araya getiren ortak kamusal mekânlar olarak işlev gördüğü yılları yeniden gün yüzüne çıkarıyor.
Yapılan açıklamada, belgeselin sadece geçmişe duyulan özlemi merkeze alan nostaljik bir anlatı sunmadığı vurgulandı. Film, kişisel tanıklıkları günümüz Türkiye'sinde eğitimi yeniden şekillendiren daha geniş toplumsal, ekonomik ve siyasal dönüşümler bağlamında ele alıyor. Bergama'nın mikro tarihi üzerinden kamusal eğitimin dönüşümüne ilişkin daha kapsamlı soruları gündeme taşıyan belgesel; bir zamanlar Cumhuriyet'in eşitlikçi ideallerini temsil eden devlet okullarının, giderek daha fazla ayrışan ve katmanlaşan kurumlara dönüşmesinin sonuçlarını sorguluyor. Bergama'nın yerel ve samimi hikâyesi; eğitimde fırsat eşitliği, toplumsal bütünleşme ve kamusal eğitimin niteliği üzerine yürütülen ulusal tartışmalara da önemli bir ışık tutuyor.
Danimarka'daki uluslararası gösterimin ardından belgeselin Türkiye'deki ikinci durağı ise İzmir olacak. Film, 5 Temmuz 2026 tarihinde XIV. International Conference on Critical Education (XIV. Uluslararası Eleştirel Eğitim Konferansı) kapsamında, İzmir Tarihi Havagazı Fabrikası yerleşkesinde izleyicilerle buluşacak.
