14.10.2021, 11:09

Kalp Hastalarına Rehabilitasyon: Bilinçli Destek

Çağımızda insanlarda yaşam ortalamasının yükselmesi olumlu bir gelişme olarak görülmektedir. Toplumun yaş ortalamasındaki yükselme o toplumlarda karşılaşılan hastalıklara da yansımaktadır. Bugün rahatsızlıkların ve yaş grubunun profili değişmiştir. Her türlü rahatsızlıklarda hastayı bedensel ve psikolojik travmalara karşı koruyarak iyileşme sürecini kısaltmak planlanmaktadır.

Yıllar önce kalp enfarktüsü hastasına iki ay veya daha uzun süre hareketleri kısıtlanmış ve yatağa bağımlı bir süreç yaşatılırdı. Bu yazımda yakınlarımızda bile sık görülen kalp hastalıklarının tedavisi sırasında ve sonrasında güncel uygulamaları ele almak istedim. Gelişmiş sağlık sistemlerinde yatağa bağlı süreyi en aza indirmek hedeflenerek rehabilitasyon (sağaltım) programları geliştirilmiştir. Çünkü hareketsiz kalarak geçirilen sürede kas dokusunda kayıp, moral bozukluklar, psikolojik farklı tepkiler gelişebilmektedir. Enfarktüs, veya By Pass cerrahisi sonrası veya stent hastalarının kapsamlı bir rehabilitasyonu ile sorunsuz ve hızlı bir şekilde iyileşmeleri amaçlanmaktadır.

Kardiyak sağaltımın (rehabilitasyon) temeli hastanın zorunlu olan ilaç tedavileri ve diyet planından sonra erken dönemde egzersiz sürecide başlatılmalıdır. Egzersizle birlikte hasta ve ailesiyle sorun paylaşım sürecini erken başlatarak komplikasyonları en aza indirmek amaçlanmaktadır.

Bu uygulama her hastada özel farklılıklara (yaşı, ek sağlık sorunları) göre hastanede ikinci günde bile başlatılabilmektedir. Hastane içi egzersizinden başlanılarak konunun uzmanı fizyoterapistler devreye girmelidir.

Tedavinin devamında geniş çeşitlilikteki psikososyal faktörlerde kalp hastalıklarında alınan sonuçları etkiler. Depresyon ve sosyal desteğin yetersizliği kalp hastalıklarında da belirgin bir olumsuz etki gösterir. Kalp krizlerinden sonra depresyonun hastalığın olumlu seyretmesine bir engel olduğu bildirilmiştir. Depresyon ve stresin kalp ritminde ciddi bozukluklara sebep olduğu bildiren bilimsel yayınlar vardır.

Endişe, hayat stresi, hayati yorgunluk (bitkinlik, umutsuzluk hissinin ve cinsellik güdüsünün kaybının bir bileşimidir) artan risk ile ilişkilendirilmiştir.

İyileşme süreci hakkında hasta ve yakınlarının “eğitimi” kalp iyileştirme programlarında rehabilitasyonun (sağaltımın) ayrılmaz bir parçasıdır. Eğitim verilirken hastanın rahatsızlığına özgü bilgilendirilmesi gerekirken yetenekleri, kültürel farklılıkları yanı sıra hastanın ilgi alanları göz önüne alınmalıdır. Kalp hastalarıyla (cerrahi, stent ve ilaç tedavisi görenler) doktorunun kullandıkları ilaçlar ve cinsel süreç ile etkilerini konuşmalarında büyük yarar vardır.

Başlangıçta egzersiz programı sırasında çok çabuk yorulma görülebilir. Ancak kalp yetmezliği habercisi olma ihtimalini de düşündürür. Bunu başlangıçta birlikte olan sağlık ekibinin ayırması mümkündür.

Yaşlı hastalarda kalp bakımı: 65 yaş üzeri insanlarda kalp hastalığı daha sık olması nedeniyle kardiyak rehabilitasyon (sağaltım) adaylarının büyük kısmı 65 yaş ve üzeri insanlardır.

İleri yaştaki insanların egzersiz kapasitedeki daha düşük olduğu için önce (ilk haftalarda) düşük enerji harcayarak yapılabilen uygun egzersizler seçilir. Daha sonra hareketlerin zorlaştırılması veya egzersiz süresinin arttırılması planlanabilir.

Şeker hastalarında (diyabet hastalarında) kalp sağaltımı bilinçli yapılması gerekir. Çünkü çok yararlı olan bu uygulama zararlı hale getirilmemelidir. Bu grup hastaları yarıdan fazlasında lipid yüksekliği bozukluğu vardır. Bunun yansıması olarak obeziteye yatkın bir bünyeleri vardır. Diyabet, kalp damar hastalığı riskini 2-4 kat arttırmaktadır. Bu grup hastalarda programlı yürüyüşler ve fiziksel egzersizler ölüm riskinde %35-45 oranında azalmaya sebep olmaktadır. Çok farklı ek sağlık sorunları olabilen bu hastalarla aerobik egzersizleri kalp hızını %55-80 oranında normal sınırlarda kalmasını sağlayabilmektedir.

Kalp bakımı (kardiyak rehabilitasyon) toplumda yaygın olarak görülen KOAH (Kronik Obstruktif Akciğer Hastalığı) olanlar içinde yararlı olabilmektedir. Ancak bu grup hastalarda dinlenirken bile solunum sıkıntısı olanlar görülmektedir. Bu hastalarda da O2 destekli olarak kendi performans sınırlarına uygun ölçüde egzersiz yararlı olmaktadır. Bu koşullarda hastanın egzersizinin devam ettirmesi sağlamak çoğu zaman sosyal ve ekonomik yanlarıyla da zorluklar gösterebilir.

Benzer rahatsızlıklar bile her hastanın bedensel veya psikolojik yapısına göre farklı seyirler gösterir. Asıl rahatsızlığa yönelik tedaviyi ve düzenli kontrollerimizi aksatmamalıyız.

Sağlıklı ve huzurlu günler dilerim.

Yorumlar (0)
banner17
Günün Karikatürü Tümü
Günün Anketi Tümü
Bergama İl Olmalı mı?
Bergama İl Olmalı mı?
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 14 36
2. Konyaspor 14 26
3. Hatayspor 14 26
4. Fenerbahçe 14 24
5. Alanyaspor 14 24
6. Başakşehir 14 22
7. Karagümrük 14 22
8. Galatasaray 14 22
9. Adana Demirspor 14 20
10. Beşiktaş 14 20
11. Antalyaspor 14 18
12. Gaziantep FK 14 18
13. Altay 14 17
14. Sivasspor 14 16
15. Giresunspor 14 16
16. Kayserispor 14 16
17. Öznur Kablo Yeni Malatya 14 13
18. Göztepe 14 11
19. Kasımpaşa 14 10
20. Rizespor 14 10
Takımlar O P
1. Ümraniye 13 27
2. Ankaragücü 14 27
3. Eyüpspor 14 27
4. Bandırmaspor 13 25
5. Erzurumspor 12 25
6. İstanbulspor 13 20
7. Tuzlaspor 12 20
8. Kocaelispor 13 20
9. Samsunspor 13 19
10. Adanaspor 14 18
11. Menemenspor 13 17
12. Gençlerbirliği 13 17
13. Boluspor 13 16
14. Denizlispor 13 15
15. Bursaspor 13 14
16. Manisa FK 14 14
17. Ankara Keçiörengücü 13 13
18. Altınordu 14 13
19. Balıkesirspor 13 7
Takımlar O P
1. Chelsea 14 33
2. Man City 14 32
3. Liverpool 14 31
4. West Ham 14 24
5. Arsenal 14 23
6. Tottenham 13 22
7. M. United 14 21
8. Wolverhampton 14 21
9. Brighton 14 19
10. Leicester City 14 19
11. Crystal Palace 14 16
12. Brentford 14 16
13. Aston Villa 14 16
14. Everton 14 15
15. Leeds United 14 15
16. Southampton 14 15
17. Watford 14 13
18. Burnley 13 10
19. Norwich City 14 10
20. Newcastle 14 7
Takımlar O P
1. Real Madrid 15 36
2. Atletico Madrid 14 29
3. Real Sociedad 15 29
4. Sevilla 14 28
5. Real Betis 15 27
6. Rayo Vallecano 15 24
7. Barcelona 14 23
8. Athletic Bilbao 15 20
9. Espanyol 15 20
10. Osasuna 15 20
11. Valencia 15 19
12. Villarreal 14 16
13. Celta de Vigo 15 16
14. Mallorca 15 16
15. Deportivo Alaves 14 14
16. Granada 14 12
17. Elche 15 12
18. Cádiz 15 12
19. Getafe 15 10
20. Levante 15 7

Gelişmelerden Haberdar Olun

@