19.10.2021, 12:00

Taliban’ı Misafir Etmişiz; Çok mu?

İçlerinde 18’inin BM ve Türkiye terör listelerinde olduğu 31 kişilik Taliban heyetinin havaalanının VIP kapısında karşılanmasına, kral muamelesi gösterilmesine çok şaşırdı millet. Keşke bu olay, kendisine gösterilen şaşkınlığı hak eden bir olay olsaydı, fakat…

Yukarıdaki fotoğraf, vakti zamanında çok duyulmuş, duyurulmuş bir skandalın fotoğrafı. İslamcı sakalı bütün yüzleri örtüp birbirine benzettiği için, Tayyip’in ayakucunda oturduğu adam ilk bakışta tanınmayabilir.

Kendisi Gülbeddin Hikmetyar!

Belli bir yaşta olanlar bu isme aşina. Taliban ziyaretiyle beraber yeri gelmişken, kim olduğunu bir kez daha hatırlayalım.

Birleşmiş Milletler Barış Enstitüsü Arşivlerinde Hikmetyar

1948’de, Afganistan’ın Kündüz şehrinde doğuyor Hikmetyar. 60’ların sonunda Kabil’e geliyor. Önce bir askeri okula kaydoluyor, ardından Kabil Üniversitesi’nde mühendislik fakültesine giriyor. Müslüman Gençlik Teşkilatı'nın kurucularından biri oluyor ve ilk şiddet eylemlerini bu teşkilatla birlikte, komünist öğrencilere karşı gerçekleştiriyor.

1975’te bu örgüt ikiye bölünüyor. Liderlerden biri Hikmetyar, diğeri Tacik din adamı Burhaneddin Rabbani. İlki Hizb-i İslami’yi, diğeri Cemiyet-i İslami’yi kuruyor. Örgütlerin birbirinden ilk farkı, Cemiyet de çok masum olmasa da, Hizb’in şiddete daha fazla meyilli oluşu. Ardından Hikmetyar Peştunlar arasında örgütlenirken, Rabbani daha çok Tacikler arasında örgütlenmeye başlıyor.

Hikmetyar’ın Hizb-i İslami’siyle Taliban’ın yıldızları hiçbir zaman barışmamış. İlk önce Taliban, onu Güney Afganistan’da Hizb’in desteğini azaltmak için kullanmaya hevesli Cemaat’in mali desteğini almış. Taliban bu desteklerle etki alanını genişletirken, Hizb’in korkudan hala kaçmamış komutanları 1995’te Vardak’ta Taliban’la çatışmış ve kaybetmiş. 1996’da da Taliban, başkenti ele geçirmiş.

Cemiyet, durumun ciddiyetini biraz geç fark etmiş. Taliban’ın caniliği karşısında başta onu fonlayan Cemiyet ve eski düşman Hizb birleşmiş. Hikmetyar, Cemiyet’in kontrolündeki topraklar üzerinden Tacikistan’a, oradan da İran’a kaçmış. Taliban’a katılan birkaç Hizb komutanı da örgüt tarafından dışlanmış.

Afganistan İç Savaşı’nın 92’den 96’ya kadar süren evresinde, çatışmanın üç tarafı var; Afganistan devleti, Taliban ve Hikmetyar’ın Hizb’i. Mücahitler arasında iç savaşta elleri kana bulanmamış hiçbir mücahit olmasa da Hikmetyar, tüm Taliban’cılar da dâhil ‘’elleri en kanlı olandı’’. Yalnızca Ağustos 1992'de Kabil’e yönelik başlattığı bombardımanlarda, çoğu sivil, 1800’den fazla kişiyi öldürmüş.

Hikmetyar’ın zalimliği bununla da sınırlı değildi. Kabil’i elinde tuttuğu süre boyunca Hikmetyar, başkente giden ikmal yollarını kapatmıştı. Bu süre boyunca insanlar, en temel ihtiyaçlarını bile karşılayabilmek için kilometrelerce yürümeye zorlanmıştı. Hizb’in Kabil'in güneyindeki Çar-Asyab bölgesindeki kalesinden yürüyerek geçmeye çalışan pek çok adam, asla sağ olarak geri dönemedi.

CIA Destekli Mücahit

CIA, Hikmetyar ve emrindeki mücahitlere hiçbir zaman tam güvenmese de, Sovyet müdahalesi sırasında önündeki seçenekler arasında, silahlandırıp Sovyetler’in üzerine salmak için Hikmetyar’ın Hizb’ini seçmişti. Bu dönemde Pakistan ve Afganistan'daki CIA operasyonlarının başkanı Hikmetyar için şunları söylüyordu; “En büyük ve tehlikeli düşmanım olarak saymam gereken kişi, kesinlikle Gülbuddin Hikmetyar. Yine de CIA'in bu paranoyak radikali favorisi olarak seçtiğini, bizim bu adama Sovyetlerle savaşmak için payına düşenden fazlasını sağladığımız iddialarını asla reddedemem.’’ 1990'ların başında Sovyetler Birliği'nin çöküşünden kısa bir süre önce ABD yardımı iyiden iyiye azalmışken tamamen son bulması, Birinci Körfez Savaşı'nda Hikmetyar'ın Saddam Hüseyin'in yanında yer almasıyla oldu.

2003’te, Hikmetyar, ABD Dışişleri Bakanlığı tarafından “Küresel Terörist” ilan edildi. Bundan sonra Hikmetyar, son çare olarak Usame Bin Ladin ve başka bir El Kaide komutanı Ayman el-Zevahiri’ye bağlı hareket etmeye başladı.

Fotoğraf 78'de çekilmiş olsa da çekildiği yıllarda Hikmetyar'ın şiddet yanlısı bir cihatçı lider olduğu bilinirdi. Öte yandan Erdoğan, bu fotoğrafı çekilmekten pişman olduğunu da hiçbir zaman söylemedi. Bu fotoğraf, ne yazık ki ülkemizde Taliban'ın kral muamelesi görmesinin, ne kadar normal olduğunun kanıtı.

Kaynaklar;

https://www.usip.org/sites/default/files/2018-07/pw_139_the_political_deal_with_hezb_e_islami.pdf

https://www.usip.org/blog/2017/06/afghanistan-peace-possible-without-justice

Yorumlar (0)
banner17
Günün Karikatürü Tümü
Günün Anketi Tümü
Bergama İl Olmalı mı?
Bergama İl Olmalı mı?
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 15 39
2. Fenerbahçe 15 27
3. Konyaspor 14 26
4. Hatayspor 15 26
5. Başakşehir 15 25
6. Alanyaspor 15 24
7. Galatasaray 15 23
8. Karagümrük 15 22
9. Beşiktaş 15 21
10. Adana Demirspor 15 20
11. Sivasspor 15 19
12. Giresunspor 15 19
13. Kayserispor 15 19
14. Altay 15 18
15. Antalyaspor 15 18
16. Gaziantep FK 14 18
17. Öznur Kablo Yeni Malatya 14 13
18. Göztepe 14 11
19. Kasımpaşa 15 11
20. Rizespor 15 10
Takımlar O P
1. Erzurumspor 13 28
2. Ümraniye 14 27
3. Ankaragücü 14 27
4. Eyüpspor 14 27
5. Bandırmaspor 14 25
6. Samsunspor 14 22
7. Tuzlaspor 13 21
8. İstanbulspor 14 20
9. Kocaelispor 14 20
10. Gençlerbirliği 14 20
11. Boluspor 14 19
12. Adanaspor 15 19
13. Bursaspor 14 17
14. Menemenspor 13 17
15. Manisa FK 15 17
16. Denizlispor 14 15
17. Ankara Keçiörengücü 13 13
18. Altınordu 15 13
19. Balıkesirspor 13 7
Takımlar O P
1. Man City 15 35
2. Liverpool 15 34
3. Chelsea 15 33
4. West Ham 15 27
5. Tottenham 14 25
6. M. United 15 24
7. Arsenal 14 23
8. Wolverhampton 15 21
9. Brighton 15 20
10. Aston Villa 15 19
11. Leicester City 15 19
12. Brentford 15 17
13. Crystal Palace 15 16
14. Leeds United 15 16
15. Southampton 15 16
16. Everton 14 15
17. Watford 15 13
18. Burnley 14 10
19. Newcastle 15 10
20. Norwich City 15 10
Takımlar O P
1. Real Madrid 16 39
2. Sevilla 15 31
3. Real Betis 16 30
4. Atletico Madrid 15 29
5. Real Sociedad 16 29
6. Rayo Vallecano 16 27
7. Barcelona 15 23
8. Valencia 16 22
9. Osasuna 16 21
10. Athletic Bilbao 15 20
11. Espanyol 16 20
12. Mallorca 16 19
13. Villarreal 15 16
14. Celta de Vigo 16 16
15. Granada 15 15
16. Elche 16 15
17. Deportivo Alaves 15 14
18. Cádiz 16 12
19. Getafe 15 10
20. Levante 16 8

Gelişmelerden Haberdar Olun

@