Dikili'de ki "Atarneus" ile ilgili büyük gizem ortaya çıktı

İlk defa belgeseli yapılan toprak altındaki antik kent Atarneus’un neden terk edildiğine ilişkin gizem meydana çıktı.

TARİH 09.06.2020, 13:16 20.07.2020, 11:31

İzmir’in Dikili İlçesi’nde bulunan ve ilk defa belgeseli yapılan toprak altındaki antik kent Atarneus’un neden terkedildiğine ilişkin gizem meydana çıktı. Yıllarca söylenen Bakırçay’ın, Atarneus’un yanından denize ulaştığı bilgisinin ise doğru olmadığı anlaşıldı.

Dikili çatısında bulunan ve tarihi 4 bin yıl öncesine dayanan antik kent Atarneus’un ilk defa belgeseli yapılarak yayınlandı. Yönetmenliğini Serdar Gazi ve Sercan Gazi kardeşlerin yaptığı belgesele konuk olarak Pergamon Kazı Başkanı Prof. Dr. Felix Pirson ve kazı başkan yardımcısı Doç. Dr. Güler Ateş katıldı. Güler Ateş, yıllardır merak edilen bir soruya; Atarneus’un neden terkedildiğine açıklık getirdi. Ateş, aynı zamanda bilinenin aksine Bakırçay’ın seyrinin hiçbir zaman değişmediğini de açıkladı.

Haber: Oben ULU

Foto: Serdar Gazi, Sercan Gazi, Doç.Dr. Güler Ateş

KAPSAMLI ÇALIŞMALAR YAPILDI

Dikili’deki dönemin en önemli antik kentlerinden biri olan Atarneus uzun bir süredir geniş ve kapsamlı olarak Pergamon kazı ekibi tarafından araştırılıyordu. Pergamon Kazı Başkanı Felix Pirson, buradaki çalışmalara Alman Arkeoloji Enstitüsü Başkanlığında, dünyanın çeşitli üniversitelerinden gelen arkeologlar, eskiçağ tarihçileri, jeomorfologlar, jeofizik uzmanları ve topografların da katıldığını belirtti. Yürütülen çalışmalar sırasında en çok merak edilen 'Atarneus antik kenti neden terk edildi?' sorusuna yanıt arandı. Daha önce Bakırçay’ın, Atarneus’un yanından denize aktığı ve buradaki deltada sivrisinekler nedeniyle sıtma hastalığının meydana çıktığı ve halkın bu nedenle burayı terk ettiği düşünülüyordu. Ancak Atarneus ile ilgili çekilen belgeselde gerçeğin bu şekilde olmadığı ortaya kondu.

Foto: Pergamon Kazı Başkanı Felix Pirson

HİÇ BOZULMAMIŞ ÇOK ÖNEMLİ BİR KENT

Belgeselde ilk olarak Atarneus hakkında bilgi veren Doç.Dr. Güler Ateş; "Atarneus birçok bakımdan önemli. Birincisi yazılı kaynaklar tarafından söz edilmiş olması. 1878 yılında bu yazılı kaynaklardan, verilerden yola çıkan ilk araştırmacılar buranın lokalizasyonunu yapmışlar. O zamandan beri bu kentin Atarneus olduğu kabul ediliyor. Normalde erken dönemden gelen antik kentler, tunç, arkaik ve klasik dönemden gelenler; Roma Döneminde çok yoğun bir şekilde yerleşim görür. Dolayısıyla Roma Döneminde büyük yapılaşma faaliyetleri olur. Çünkü Roma Döneminde özellikle mimari, çok ileri bir seviyeye getirilmiştir. Bu sebeple Roma Döneminin yaşandığı antik kentlerde daha önceki evreler otomatikman yok edilmiş oluyor. O evreleri ancak Roma Döneminden kalma binaların arasında daha derine indiğinizde küçük parçalar halinde bulabiliyorsunuz. Atarneus öyle değil, Atarneus milattan önce 1. yüzyılda terk edilmiş. Dolayısıyla Roma Dönemini görmemiş, öyle kalmış. Yani kent Roma’dan önce ki evreleriyle konserve edilmiş durumda kalmış" dedi.

Foto: Bakırçay’ın Atarneus’un dibinden denize karıştığı sanılıyordu.

BAKIRÇAY HİÇBİR ZAMAN BURADAN AKMAMIŞ

Ateş; “Atarneus’un neden terk edildiği hep sorulan bir şeydi. Cevabı bulunamıyordu. Cevap olarak bazı spekülasyonlar vardı. Bunlardan biri de; Bakırçay’ın Atarneus’un dibinden denize karıştığıydı. Buradan geçerken de deltayı bataklık hale getirdiği ve bundan dolayı da sıtmanın yayıldığı, sıtmadan dolayı da halkın kenti terk ettiği düşünülüyordu. Buna inanılıyordu. Atarneus antik kentinin bitiminde, ovada jeomorfolojik çalışmalar çerçevesinde karot sondajlar yapıldı. Sonra anlaşıldı ki yok böyle bir şey. Yani Bakırçay hiçbir zaman buradan akmamış. Bakırçay’ın bugünkü deltasının, seyrinin olduğu yerde de karot sondajlar açıldı. Bakıldı ki Bakırçay aşağı yukarı hep buralardaymış. Bakırçay’ın yatağı değişmemiş"

Foto: Bakırçay’ın yatağı hiç değişmemiş.

HALK ROMALILARDAN KAÇMIŞ

"Peki, böyle olunca şu soruyu soruyoruz; Atarneus neden terkedildi? Bu da bir teori ama akla yakın geliyor. Siyasi olaylarla açıklamak gerekiyor bu terk edilişi. Birinci Mithridates Savaşı dediğimiz bir savaş M.Ö 89 – 84 arasında yapılmıştı. Mithridates Romalılara karşı kuzeyden geliyor ve halkın desteğini de alarak Romalılara karşı savaşıyor. Atarneus halkı da buna destek veriyor. Lojistik destek ve savaşarak. Çok kanlı savaşlar yaşanıyor. Roma Mithridates’i cezasız bırakmıyor. Mithridates’e destek vermiş bütün kentler ve kaleler cezalandırılıyor. Büyük bir olasılıkla diyoruz ki Atarneus, bu savaştan sonra Romalıların cezalandırması sonucu terk edildi. Terk edildi ve halk Pergamon’a geldi. Zaten Pergamon da büyük bir metropole dönüşmüştü. Halk küçük yerde korunmasız yaşamaktansa Pergamon’a taşınmıştı diye düşünüyoruz" dedi.

Foto: Atarneus belgeseli çekimlerinden

Birinci Mithridates Savaşı (MÖ 90 - MÖ 85)

Roma İmparatorluğu'nun Anadolu'ya yayılmasını durdurmak için yapılan üç savaştan birincisidir.

Bu savaşta Pontus Krallığı ve Roma hakimiyetine karşı çıkan birçok Yunanca konuşan Anadolu şehri, Pontus Krallığı kralı olan VI.Mithridates komutanlığı altinda Roma Cumhuriyeti ve onun Anadolu'da müttefiki olan Bitinya Krallığı'na karşı savaşmışlardır. Bu savaş 5 yıl sürmüştür. Roma lejyonlarına komuta eden general çok kere Lucius Cornelius Sulla olmuştur; ama Valerius Flaccus ve Gaius Flavius Fimbria de Romalı lejyonlara komuta etmişlerdi. Bu savaşta önemli muharebeler MÖ 86 yapılan Chaeronea Muharebesi ve Orchomenus Muharebesi'dir. Birinci Mithridates Savaşı MÖ 85'te Roma Cumhuriyeti'nin galip gelmesı ve VI. Mithridates'in bu savaşta eline geçirmiş olduğu tüm arazileri Roma ve müttefiklerine bırakıp Pontus Krallığı'na geri çekilmesi ile son bulmuştur. Birinci Mithridates Savaşı resmen MÖ. 85'te Dardanus Antlaşması ile sona ermiştir.

Birinci Mithridates Savaşı'ndan sonra MÖ 83– MÖ 81 döneminde İkinci Mithridates Savaşı ve MÖ 75– MÖ 63 döneminde Üçüncü Mithridates Savaşı yapılmış ve bu savaşlar MÖ 83'te Pontus Kralı VI. Mİthridates'in ölümü ile Roma Cumhuriyeti galebesi ile sona ermiştir. (Kaynak: Vikipedia)

Foto: Mithridates Büstü

Kaynak: AJANS BAKIRÇAY
Yorumlar (0)
banner19
24°
açık
Günün Anketi Tümü
Bergama İl Olmalı mı?
Bergama İl Olmalı mı?
Günün Karikatürü Tümü
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Başakşehir 34 69
2. Trabzonspor 34 65
3. Beşiktaş 34 62
4. Sivasspor 34 60
5. Alanyaspor 34 57
6. Galatasaray 34 56
7. Fenerbahçe 34 53
8. Gaziantep FK 34 46
9. Antalyaspor 34 45
10. Kasımpaşa 34 43
11. Göztepe 34 42
12. Gençlerbirliği 34 36
13. Konyaspor 34 36
14. Denizlispor 34 35
15. Çaykur Rizespor 34 35
16. Malatyaspor 34 32
17. Kayserispor 34 32
18. Ankaragücü 34 32
Takımlar O P
1. Hatayspor 34 66
2. Erzurum BB 34 62
3. Adana Demirspor 34 61
4. Akhisar Bld.Spor 34 57
5. Fatih Karagümrük 34 56
6. Bursaspor 34 56
7. Altay 34 54
8. Keçiörengücü 34 50
9. Menemen Belediyespor 34 44
10. Giresunspor 34 44
11. Ümraniye 34 44
12. İstanbulspor 34 40
13. Balıkesirspor 34 38
14. Altınordu 34 37
15. Boluspor 34 33
16. Osmanlıspor 34 30
17. Adanaspor 34 21
18. Eskişehirspor 34 12
Takımlar O P
1. Liverpool 38 99
2. Man City 38 81
3. M. United 38 66
4. Chelsea 38 66
5. Leicester City 38 62
6. Tottenham 38 59
7. Wolverhampton 38 59
8. Arsenal 38 56
9. Sheffield United 38 54
10. Burnley 38 54
11. Southampton 38 52
12. Everton 38 49
13. Newcastle 38 44
14. Crystal Palace 38 43
15. Brighton 38 41
16. West Ham 38 39
17. Aston Villa 38 35
18. Bournemouth 38 34
19. Watford 38 34
20. Norwich City 38 21
Takımlar O P
1. Real Madrid 38 87
2. Barcelona 38 82
3. Atletico Madrid 38 70
4. Sevilla 38 70
5. Villarreal 38 60
6. Real Sociedad 38 56
7. Granada 38 56
8. Getafe 38 54
9. Valencia 38 53
10. Osasuna 38 52
11. Athletic Bilbao 38 51
12. Levante 38 49
13. Real Valladolid 38 42
14. Eibar 38 42
15. Real Betis 38 41
16. Deportivo Alaves 38 39
17. Celta de Vigo 38 37
18. Leganés 38 36
19. Mallorca 38 33
20. Espanyol 38 25