Köleler, kölece konuşun!

İnsan olma unsurunun bir parçası konuşmanın; gırtlağın genişlemesinin sonucu olarak edinildiği görüşünün yanında, konuşmanın; gırtlağın genişlemesinin anatomik temeli yaratmasına paralel olarak, sosyal bir hayvan olan insanın birlikte yaşamasının kültürel bir kazanımı olduğu görüşü, konuşmanın nasıl edinildiği üzerine ileri sürülen birbiriyle bağlantılı ama olaya iki farklı boyuttan bakan teorilerdir.

Nasıl olursa olsun insan anlaşmak için konuşmak zorundadır. Çok üst düzeydeki duygusal ilişkilerde(aşk) insanların konuşmadan da anlaşabileceği ileri sürülse de ben, söz konusu edilen duygu yoğunluğunu son yıllarda hiç yaşamadığımdan bu durumu -en azından bu yazımda-  kusura bakmayın işleyemem.

Dünya Dilleri

Dünya da çok farklı dillerin konuşulduğu yerler açık ara farkla Yeni Gine ve Afrika kıtasıdır. Yeni Gine, insan toplulukların birbirleriyle ilişkisinin çok sınırlı olduğu binlerce küçük adacıklardan oluşur. Aynı şekilde, Afrika’da insanlar binlerce kabilenin üyesi olarak birbirinden habersiz, iletişim kurmanın imkânsız olduğu amazon ormanlarının derinliklerinde yaşar(dı).

Bu arada yazımızın amacıyla direk ilgisi olmasa da dil konusunda meraklı, bu konuda okumalar yapan biri olarak affınıza sığınalar ek bir bilgi vereyim. Dillerin kökenleri hakkında iki ayrı görüş var. Bunlardan biri bütün dillerin aynı kökenden geldiğini savunan ‘tek köktencilik(monogenesis) – ki ben kendimi bu görüşe daha yakın hissediyorum- bir diğeri de dillerin birbirinden farklı kaynaklardan geldiğini savunan ‘polijenist’ görüş.

Köle Ticareti

Öncesi, kabile savaşlarında esir düşmüş ve köleleştirilmiş savaşçıların, utkan kabile liderleri tarafından Avrupalı köle ticareti yapan tüccarlara satılmasıyla başlayan, sonrası: köle ticareti yapan Avrupalıların Afrika içlerine doğru girerek yakaladıkları Afrikalıları Amerika kıtasına nakledilip köle olarak satması işlemidir.

16. yüzyıldan 19. Yüzyıla kadar 10 ile 12 milyon Afrikalı Atlantik üzerinden Amerika kıtasına taşınmıştır. Köle ticareti üç boyutta ‘üçgen ticaret’ olarak; Avrupa’dan Afrika’ya silah ve şarap, Afrika’dan Amerika’ya köle, Amerika’dan Avrupa’ya şeker ve kahve ticareti olarak gerçekleşmekteydi.

Yakalanan, satılmak için Amerika’ya giden köle ticareti yapan gemilere hayvanlar gibi doldurulan insanlar, aylarca süren, yaklaşık 8000 mil uzaklığındaki yolda birbirlerine ikişerli olarak zincirlenerek, alçak tavanlı ambarlarda dik duramadıkları koşullarda seyahat ediyorlardı. Zincirleme işleminde bir şeye özellikle dikkat ediliyor, aynı dili konuşan aynı kabileye ait insanlar değil tam aksine, ayrı dili konuşan ayrı kabileye ait insanlar eşleştiriliyordu. Mantık; aynı dili konuşamayan kölelerin, durumlarına itiraz edip, isyana kalkışmalarını örgütleyebilecekleri   iletişimi daha işin başında engellemek.

Köle dili

İnsanoğlu var olduğu ilk günden, günümüze parçası olduğu üretim etkinliğinde, diğeri ile olan ilişkisinde, üretim ortaklığında, aynı dilde konuşma zorunluluğunu duyar.

Dil; yaşam pratiğinin, sese, sesin kök heceye, kök hecenin kavrama dönüştüğü konuşma sürecinde, dünyanın dört bir yanında aynı şekilde biçimlenir. Bu sürecin diğer yüzü; artı değer üreten kölelerin(emekçilerin), ortak maddi koşullarının, ortak düşünce üreteceği, ortak düşüncenin ortak kavramlar ürettiği gerçeğidir. Emekçiler kendi aralarında farklı dillerde de olsa, aynı anlamı veren kavramları üretir, bu kavramları kullanarak iletişim kurar.

Kölelerin(emekçilerin) konuştuğu ortak dilin coğrafi sınırları, bütün bir dünyayı kapsar yani sınırsızdır. Kölenin olduğu her yerde, artı değerin üretildiği dünyanın her köşesinde konuşulan farklı diller, farklıda olsa hep aynı şekilde konuşulur.

Sonuç

Kölelerin sadece bir lisanı vardır. Etnik, mezhepsel, kabile farklılıklardan kaynaklanan ayrı lehçeler kölelerin konuşması gereken kölece’nin yerine geçemez.

Köleler, kölece konuşun. Bu dil; kurtuluşun ortak dilidir.

--------------------------------

Not: Dil ve Kölelik konularına ilgi duyabilecek arkadaşlara kısa bir kaynakça önerim.

1.Dilin  kökeni-Merriff Ruhlen-Hece Yay.

2. Dillerin Tarihi-T. Janson-Bogaziçi Üniversiti Yay.

3.Dillerin Tarihi -Steven Roğer  Fischer – Türkiye İş Bankası Yay.

4.Tüfek, Mikrop ve Çelik Jared Dıamond -Pegasus Yay. -

5.At,Tekerlek ve Dil-David W. Anthony- Fol Yay

6.Why  the west Rules  for Now-Ian Morrıs – Profile B

7. Marksist Dünya Tarihi-Neil Faulkner