Bergama esnafı yeni vergi sistemine hazır mı?

Türkiye’de vergi sisteminde önemli bir değişiklik gerçekleştirildi. Yaşanan yüksek enflasyon nedeniyle yaşanan ekonomik sorunlar vatandaşın belini bükerken şimdi de yürürlüğe girecek yeni vergi sistemi küçük esnafa kepenk kapattıracak görünüyor. Vergi sisteminde yapılan değişiklikler küçük esnafın maliyetlerini arttırırken esnaflar ise kara kara düşünüyor.

Resmi Gazete’de yayımlanan karar doğrultusunda, ilçe nüfusu 30 bini geçen yerlerde faaliyet gösteren birçok esnaf ve sanatkâr, basit usul yerine gerçek usulde vergilendirilecek. Uzmanlar vergi oranları artan esnafın maliyetlerini karşılayabilmek için ürün ve hizmetlerine zam yapmak zorunda kalacağını belirtiyor. Yeni vergi oranları nedeniyle iğneden ipliğe her şeye zam gelebileceğinin altı çiziliyor. Büyük şirketlerin toplandığı AVM’ler üzerinden dönen tüketim ekonomisine büyük bir fırsat da sunan bu yeni vergilendirmenin sistemi yıllardır kaybolmaya yüz tutan mahalle esnafı kültürünü de yok edeceği öngörülüyor. Vatandaşın ise bu dönüşen ekonomi de daha çok bankalara bağlanacağı kredi kartı borçlarının katlanacağı düşünülüyor.

***

İşte tüm bu soruların yanıt bulması için Bergama Arasta Kültür, Sanat ve Eğitim Derneği (BAKSED), Bergama esnafı için bilgilendirme toplantısı düzenledi. Tarihi Papuççular Arastası’nda düzenlenen söyleşide "Basit usul bitiyor: Yeni dönem başlıyor. 2026’da esnafı ne bekliyor?" sorusuna konuşmacı olarak katılan SMMM Üyesi ve Meclis Üyesi Selim Tok yanıt verdi.

Söyleşinin sunumu ise BAKSED Başkanı Ahu Rubacı tarafından yapılırken moderatörlüğü ise Hazal Aymaz tarafından gerçekleştirildi.

Türkiye’de hali hazırda 2,7 milyon gelir vergisi mükellefinin bulunduğunu aktaran Tok, bunun 815 bininin basit usulde vergilendirildiğini söyledi.

Tok, basit usulün kaldırılmasıyla birlikte yeni dönemin getireceği yenilikleri ve yükümlülükler değerlendirirken, uygulamanın bugünkü haliyle büfeler, kıraathaneler, çay ocakları ve diğer küçük esnafın yanı sıra; özellikle tükenmekte olan kültür mirasının temsilcileri olan zanaatkârlar ve üretim yapan sanatçıları da kapsayacağı vurguladı.

Söyleşide katılımcılar, POS cihazı, e-fatura ve dijitalleşme zorunluluğunun beraberinde getirdiği altyapı, teknik donanım, eğitim gereklilikleri ve ek maliyetler konusunda kaygılarını dile getirdi.

Söyleşiye Terziler Odası Başkanı da katılarak, Bergama’da elbise diken neredeyse tek kişi olarak kaldığını ve zanaatkâr ve zanaatkârların çırak bulmakta dahi zorlandığını ifade etti.

Basit usul ve gerçek usul nedir?

Basit usul verilendirmede yalnızca ticari kazanç üzerinden vergi alınıyor. Stopaj, KDV, geçici vergi şeklinde ek yükümlülükler yer almıyor. Öte yandan defter tutulmuyor, gelir vergisi beyannamesi verilmiyor. Ancak gerçek usulde mükellefler gelir vergisi, stopaj, geçici vergi ve KDV ödüyor. Ayrıca defter tutma zorunluluğu bulunuyor. Gider faturaları ise vergiden düşülüyor. Gerçek usulde işletmenin mali durumu daha şeffaf göründüğü için kredi çekme konusunda avantajı sağlanıyor.

Basit usulden gerçek usule geçmek neden zam yapılmasına neden olacak?

Daha önce basit usulde vergi veren esnafın ödediği vergi daha düşük oluyor. Sadece kâr üzerinden vergi ödedikleri için giderleri daha düşük oluyor. Gerçek usule geçinde artık KDV, stopaj gibi ek vergiler çıkacağı gibi defter de tutacakları için muhasebeci masrafları dahi artacak. Esnafın ise bu ödemeleri karşılayabilmek için ürün ve hizmetlerine zam yapacağı öngörülüyor.

Küçük esnafa gerçek usulde vergi sistemi ne zaman uygulanacak?

Resmi Gazete’de yer alan karara göre yeni sistem 1 Ocak 2026 tarihinden itibaren uygulamaya konacak.

Gerçek Usulde Vergilendirmeden hangi sektörler etkilenecek?

Kimler daha fazla vergi ödeyecek?

2026 yılından sonra gerçek usulde vergilendirmeye tabi olacak esnaflar şu şunlardır:

Küçük Perakende Ticareti Yapanlar
* Bakkallar, Büfeler ve Küçük Marketler
* Mahalle Manavları ve Pazarcılar

Küçük Çaplı Hizmet İşletmeleri
* Kuaför, Berber, Çay Ocağı ve Tostçu İşletmeleri
* Küçük Lokantalar ve Fast-Food Büfeleri

Küçük İmalat ve Tamirat Atölyeleri
* Marangoz, Terzi ve Ayakkabı Tamircileri
* Oto Tamir, Elektrik ve Yıkama İşletmeleri

Diğer Küçük Esnaf Grupları
* Züccaciye, Kırtasiye ve Hediyelik Eşya Dükkânları
* Küçük Hediyelik Eşya ve Tuhafiye İşletmeleri