İleri'den çocuk kütüphanelerinin durumu üzerine rapor!

Türk Kütüphaneciler Derneği Genel Başkan Yardımcısı Aydın İleri; "Türkiye Çocuk Kütüphanesi Hizmetlerinden Mahrum"

EĞİTİM 21.11.2019, 17:24 22.11.2019, 10:42
İleri'den çocuk kütüphanelerinin durumu üzerine rapor!

Türk Kütüphaneciler Derneği Genel Başkan Yardımcısı Aydın İleri Dünya Çocuk Hakları Gününde Türkiye’de Çocuk Kütüphanelerinin durumu üzerine hazırladığı raporu yayınladı.

İleri hazırladığı raporda, Kültür ve Turizm Bakanlığı'na ve Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı kurumların çocuklara hizmet veren çocuk ve okul kütüphanelerini değerlendirdi. Yayınlanan raporda çocukların kütüphane hakkı üzerine değerlendirme ve analizleri içermekte olduğunu ifade eden İleri, raporun başlangıcında; Nitelikli Çocuk ve Okul Kütüphanesi Hizmeti Almak Çocukların Hakkıdır! diyerek raporun Dünya Çocuk Hakları Günü ile bağlantısını kurdu.

Çocuk coğrafyası kütüphanesiz

Kültür ve Turizm Bakanlığı Kütüphaneler ve Yayımlar Genel Müdürlüğünün kütüphaneler organizasyonunda çocuklara hizmet veren 50, gençlere ve çocuklara hizmet veren 4, bebeklere ve çocuklara hizmet veren 1, toplamda 55 tane çocuk temalı bağımsız bir yapıda çocuklara özel hizmet sunan kütüphane bulunduğunu, 55 kütüphanenin 8'inin “Geçici Kapalı” olduğunu, açık olan 47 kütüphane ise ülkemizin 35 ilinde hizmet verdiğini belirten rapor, 47 ilimizde Kültür ve Turizm Bakanlığı kütüphaneler organizasyonuna bağlı bağımsız çocuk kütüphanesi bulunmadığını ifade ediyor.

TÜİK 2018 yılı verilerine göre Türkiye'nin toplam nüfusu 82 milyon 3 bin 882 iken, çocuk nüfusu 22 milyon 920 bin 422. Birleşmiş Milletler tanımına göre 0-17 yaş grubunu içeren çocuk nüfusu toplam nüfusumuza oranı %28 olduğunu belirten İleri. Kültür ve Turizm Bakanlığı Kütüphaneler ve Yayımlar Genel Müdürlüğü'nün verilerine göre açık olduğu beyan edilen kütüphanelerin illere göre dağılımını ayrıntılı bir şekilde analiz ediyor.

Açık olan çocuk kütüphanelerinin illere göre sayısı

Adana 3, Ağrı 1, Aksaray 1, Ankara 1, Aydın, Balıkesir 2, Bursa 1, Çorum 2, Diyarbakır 1, Elazığ 1, Erzincan 1, Erzurum 1, Eskişehir 1, Giresun 1, Hatay, Isparta 1, İstanbul 4, İzmir 2,

Kahramanmaraş 1, Karaman 1, Kars 1, Kilis 1, Kocaeli 1, Konya 1, Kütahya 1, Manisa 2, Mersin 1, Muğla 1, Muş 1, Samsun, Siirt, Sivas 3, Tokat 1, Trabzon 1, Uşak 1

Geçici kapalı olan kütüphanelerin illere göre dağılımı:

Ankara1, Burdur 1, Edirne 1, İstanbul 1, Kayseri 1, Uşak 1, Mersin 1, Manisa 1.

Bazı kütüphaneler "Müstakil Kütüphane" olarak değerlendirilse de İlçe kütüphanelerinin içinde, (örneğin Bursa İnegöl Çocuk Kütüphanesi İnegöl İlçe Halk Kütüphanesi içindedir.)

Kütüphanelerin bir kısmı kamu binalarının içinde, (örneğin Trabzon Çocuk Kütüphanesi İl Kültür Müdürlüğü içerisinde bir odadadır) kütüphanelerin bir kısmı Milli Eğitime bağlı ilköğretim okulları içindedir. (örneğin İstanbul Beşiktaş Levent-Fatma Banat Çocuk Kütüphanesi)

Büyükşehirlerde çocuk kütüphaneleri alarm veriyor

Çocuk nüfusunun en çok yaşadığı büyükşehirlerdeki çocuk kütüphaneleri rakamları alarm verecek düzeyde. İstanbul çocuk nüfusu: 3.960.458, çocukların İstanbul il nüfusuna oranına göre çocuk nüfus oranı %26,75. En çok çocuğun yaşadığı il olan İstanbul'da çocuk kütüphane sayısı 4.

Ankara çocuk nüfusu: 1.372.093, çocukların Ankara il nüfusuna oranı %25,66, çocukların en çok yaşadığı 2. şehir olan başkent Ankara'da çocuk kütüphane sayısı 1.

İzmir çocuk nüfusu: 968.155, çocukların İzmir il nüfusuna oranı %22,92, çocukların en çok yaşadığı 3. şehir olan İzmir'de çocuk kütüphane sayısı 2.

Çocuk kütüphaneleri personeli eğitimsiz!

Raporda çocuk kütüphanelerinde çalışan personelin kütüphanecilik ve uzmanlık gerektiren eğitimleri olmadığını belirten İleri çocuk kütüphanelerinin genelinde kütüphanecilik/bilgi ve belge yönetimi eğitimi almış personel çalışmadığını, çalışan personelin genelinin çocuk kütüphaneleri alanında herhangi bir konu uzmanlığı bulunmadığını raporda ifade ediyor.

Çocuk kütüphanelerinde yenileme ve iyileşme var

Son 5 yılda çocuk kütüphanelerinde fiziksel ve koleksiyon iyileştirmeler, yenilemeler ve çalıştayların yapıldığını, personelin eğitilmesi olumlu olmakla beraber yetersiz kaldığını belirten İleri, çocuk kütüphaneleri için daha verimli çalışmalar yapılması Kültür ve Turizm Bakanlığından beklenti ve talebini dile getirmiş.

Milli Eğitim Bakanlığı eğitimde çocuklara kütüphane hizmeti vermiyor.

İleri raporun son kısmında çocuk kütüphanelerinin yanı sıra benzer hizmeti okullarda alması gereken çocukların Milli Eğitim Bakanlığına bağlı okullarda kütüphane hizmeti olmadığı konusuna da yer veriyor.

Okul öncesinde liseye kadar olan dönemde eğitimde yaşamında kütüphane hizmetinden yoksun olarak öğrenim gören “kütüphanesiz” bir nesil büyüdüğünü, Çocuk Coğrafyası ve eğitim coğrafyası kütüphanesiz. Milli Eğitime bağlı okullarda gerçek kütüphane oranı %5. Bu yüzde de özel eğitim kurumlarında ve son 5 yılda gündeme gelen Z Kütüphanelerde olan kütüphaneler.

Bu kütüphaneler bile modern/bilimsel okul kütüphanelerinin standardının altında.

TÜİK ve MEB’in istatistik verilerine göre Milli Eğitim okul İstatistiklerinde okul sayısı 65 bin 564. TÜİK’in 2018 yılında okullar için verdiği okul kütüphanesi sayısı 26 bin 690 bu rakamı doğru kabul edecek olsak bile Türkiye’deki eğitim kurumlarının 38 bin 874 okulda kütüphane yok.

MEB’in Z-Kütüphane sayfasındaki faaliyetteki Z Kütüphane sayısı: 1592.

Z Kütüphanelerde bile kütüphaneci veya kütüphane görevlisi yok. Bir oda, kitaplar, raf, masa, sandalyeler ve bilgisayarlar tek başına bir anlam ifade etmiyor.

TÜİK ve MEB’in verilerine göre tablo çok hazin; eğitim verdiğimiz öğrencilerin %60’ı eğitimde kütüphane hizmeti alamıyor.

Okullarda kütüphane fiziksel mekânları yetersiz, kitap ve kitap dışı koleksiyon niteliksiz, kütüphaneler kütüphanecisiz. Özensiz, plansız politikasız kurulan kütüphaneler olmazsa olmaz bilimsel ilkelerden mahrum oldukları için verimli ve sürdürülebilir olmamaktadır.

Çocukların Çocuk ve Okul Kütüphanesi hizmeti alamamasını anayasal bir ihlal ve eğitimde eşitsizlik olarak değerlendiren İleri, Çocuk Hakları beyannamelerinde, sözleşmelerinde geçen; “çocuğun bilimsel ve edebi bilgiye ücretsiz erişim hakkı”nın engellendiğini ifade etmektedir.

Kütüphane ve kitap ile büyüyen çocuklar ile hiç kütüphane kullanmayan kitap, kütüphane ve okuma kültüründen mahrum olan çocukların kişisel gelişim ve okul başarı seviyesi aynı olmayacağını, Kültür ve Turizm Bakanlığı ve Milli eğitim bakanlığı bu eşitsizliği ortadan kaldırmakla yükümlü olduğunu belirtmiştir.

Çelişim çağında kütüphane hizmeti ile tanışan çocukların estetik, sanatsal, edebi ve bilimsel bilgi dünyasının pozitif yönde etkilendiği ders ve sınav başarısının arttığı yapılan birçok bilimsel çalışma ile kanıtlanmıştır.

20 Kasım Dünya Çocuk Hakları Gününde "Çocukların Kütüphane Hakkını savunmak görevimiz diyen İleri; İlgili icracı bakanlıkların konuyu çocuk hakları bağlamında ele alarak çocuklarımızın mağduruyetini gidermeleri çok acil görev yapmalarının gerekliliğine vurgu yaparak raporun sonlandırıyor.

Nitelikli Çocuk ve Okul Kütüphanesi Hizmeti Almak Çocukların Hakkıdır!

Kaynak: AJANS BAKIRÇAY
Yorumlar (0)
10°
parçalı bulutlu
Günün Anketi Tümü
Bergama İl Olmalı mı?
Bergama İl Olmalı mı?
Günün Karikatürü Tümü
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Sivasspor 14 30
2. Beşiktaş 14 27
3. Trabzonspor 14 26
4. Başakşehir 14 26
5. Fenerbahçe 14 25
6. Galatasaray 14 23
7. Alanyaspor 14 22
8. Göztepe 14 20
9. Malatyaspor 14 20
10. Denizlispor 14 18
11. Çaykur Rizespor 14 17
12. Gaziantep FK 14 17
13. Gençlerbirliği 14 14
14. Konyaspor 14 14
15. Kasımpaşa 14 12
16. Antalyaspor 14 12
17. Kayserispor 14 10
18. Ankaragücü 14 9
Takımlar O P
1. Hatayspor 14 30
2. Akhisar Bld.Spor 14 25
3. Erzurum BB 14 24
4. Bursaspor 14 23
5. Ümraniye 14 22
6. Keçiörengücü 14 22
7. Menemen Belediyespor 14 22
8. Fatih Karagümrük 14 20
9. Balıkesirspor 14 19
10. Giresunspor 14 19
11. Adana Demirspor 14 18
12. Altay 14 17
13. İstanbulspor 14 15
14. Altınordu 14 13
15. Osmanlıspor 14 11
16. Boluspor 14 11
17. Adanaspor 14 9
18. Eskişehirspor 14 5
Takımlar O P
1. Liverpool 16 46
2. Leicester City 16 38
3. Man City 16 32
4. Chelsea 16 29
5. M. United 16 24
6. Wolverhampton 16 24
7. Tottenham 16 23
8. Sheffield United 16 22
9. Arsenal 16 22
10. Crystal Palace 16 22
11. Newcastle 16 22
12. Brighton 16 19
13. Burnley 16 18
14. Everton 16 17
15. Bournemouth 16 16
16. West Ham 16 16
17. Aston Villa 16 15
18. Southampton 16 15
19. Norwich City 16 11
20. Watford 16 9
Takımlar O P
1. Barcelona 15 34
2. Real Madrid 15 34
3. Sevilla 16 31
4. Real Sociedad 16 27
5. Getafe 16 27
6. Athletic Bilbao 16 26
7. Atletico Madrid 16 26
8. Valencia 16 26
9. Granada 16 24
10. Osasuna 16 23
11. Real Betis 16 22
12. Levante 16 20
13. Villarreal 16 19
14. Real Valladolid 16 19
15. Deportivo Alaves 16 18
16. Eibar 16 15
17. Mallorca 16 14
18. Celta de Vigo 16 13
19. Leganés 16 9
20. Espanyol 16 9