İzmir'in arıtmasız tek ilçesi Dikili, 11 aydır Bakanlık onayı bekliyor

Kuzey Ege'nin önemli turizm beldelerinden Dikili'de on yıllardır yapılamayan atıksu arıtma tesisi nedeniyle deniz kirliliği tehlikeli boyuta ulaştı.

İzmir Büyükşehir Belediyesi İZSU Genel Müdürlüğü'nün dış finansman kredisi sağladığı proje, 11 aydır Hazine ve Maliye Bakanlığı'nda onay bekliyor. Bakanlığın, İzmir Büyükşehir'in gerekli evrakları göndermemesi nedeniyle projeyi iptal ettiği ifade ediliyor. İZSU bu iddiayı doğrulamazken Bakanlık'tan açıklama yapılmadı.

Haber: Özgür Duygu DURGUN

Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası’ndan (EBRD) 66 Milyon Euro tutarında hazine garantisiz kredi ile finanse edilmesi planlanan Dikili Biyolojik Atıksu Arıtma Tesisi Projesi'nin ne zaman yapılacağı belirsizliğini koruyor. Yaz aylarında nüfusu yarım milyona yaklaşan ilçede deniz kirliliği ve kanalizasyon atıkları gözle görülür hale geldi. Dış finansman kredisi sağlanan arıtma projesi ise 11 aydır Hazine ve Maliye Bakanlığı'nın onayında bekliyor. İZSU, projenin ertelenmesi veya iptalini gerektiren gerekçe olmadığını savunurken Bakanlıktan konu hakkında bilgi talebimize yanıt gelmedi.

Son yıllarda deniz kirliliğinin belirgin biçimde arttığı, İzmir'in arıtma tesisi olmayan tek ilçesi Dikili için İzmir Büyükşehir Belediyesi İZSU Genel Müdürlüğü'nce altyapı yatırımı hazırlanan  Biyolojik Atıksu Arıtma Tesisi projesinde soru işaretleri artıyor.  İZSU tarafından Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası’ndan sağlanan 66 Milyon Euro tutarındaki krediyle hayata geçmesi planlanan projenin son yönetmelik değişikliğiyle kesintiye uğrayıp uğramadığı kamuoyunca merak ediliyor.

Bilindiği gibi, Hazine ve Maliye Bakanlığı, Resmi Gazete'de 12 Mayıs tarihinde yayımlanan bir yönetmelik değişikliğiyle, Hazine'ye vadesi geçmiş borcu, vadesi geçmiş vergi borcu ve süresinde ödenmemiş SGK'ya prim borcu olan kamu kurum ve kuruluşlarının dış kaynak kullanmasının önü kesti.

İZSU: Projeyi kesintiye uğratacak bir açığımız yok

İZSU Genel Müdürlüğü'nden Genel Müdür Yardımcısı Özgür Akkavak, 12 Mayıs tarihinde yürürlüğe giren bu yönetmelik değişikliğinin projenin ilerlemesi açısından sorun oluşturmadığını; İZSU olarak yönetmeliğin gereklerini yerine getirdiklerini; herhangi bir borç yükümlülüğü altında olmadıklarını söyledi. Akkavak, "Vergi ya da SGK borcumuz olmadığı gibi, İzmir Büyükşehir Belediyesi iştiraklari olan şirketlerle herhangi bir ortaklığımız da yok. Biz, yönetmelik değişikliği sonrasında istenen belgeleri Bakanlık onayına Mayıs ayında yolladık. O tarihten bugüne tarafımıza iletilen bir resmi yazışma  yapılmadı. İZSU açısından projeyi kesintiye uğratacak bir sorun görünmüyor" dedi.

Bakanlık kaynaklarından alınan duyum ise tam tersi yönünde. Buna göre, arıtma projesinin iptali için öne sürülen gerekçe; "İzmir Büyükşehir Belediyesi'nden projeyle ilgili istenen evrakların Bakanlığa verilmemesi sebebiyle İZSU'nun finansman talebinin iptal edildiği" yönünde. Telefonla bilgi almak için aradığımız Hazine ve Maliye Bakanlığı'ndan ise konuya dair bilgi verilmedi.

Yapıldığında İzmir'in üçümcü büyük arıtma tesisi olacağı açıklanan ''Dikili Merkez ve Muhtelif Mahalleler Atıksu Arıtma Tesisi, Kanalizasyon ve Yağmursuyu Alt Yapı Projesi”, Gazipaşa, Salimbey, İsmetpaşa ve Cumhuriyet Mahalleleri, Salihleraltı ve Kabakumaltı’ndaki tatil siteleri ile Bahçeli, Salihler, Kabakum, Kabakum-Müsellim, Kıratlı, Gökçeağıl, İslamlar ve Kızılçukur köylerini kapsayan toplam 210 km atık su hattı ile 17 adet terfi merkezi ve 32 km yağmursuyu hattı ve atıksu arıtma tesisinden oluşuyor. Nisan 2025'te ihaleye çıkacağı açıklanan proje 11 aydır Hazine'den onay bekliyor.

TBMM'de soru önergeleri verildi; Dikili halkından 15 bin imza toplandı

Geçtiğimiz  haftalarda CHP Genel Başkan Yardımcısı ve İzmir Milletvekili Murat Bakan ile İyi Parti İzmir Milletvekili Hüsmen Kırkıpınar'ın TBMM'de soru önergesi olarak gündeme getirdikleri proje , yaklaşık 10 yıldır Dikili gündeminde yer alıyor.

Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Çevre Yönetimi Genel Müdürlüğü tarafından ilk defa 2016 yılında hazırlanan "Kuzey Ege Havzası Kirlilik Önleme Eylem Planı"nda, Dikili merkezine bir Atıksu Arıtma Tesisi yapılması gerektiği vurgulanmış; Salihleraltı ve Kabakum mahallelerinin arıtma ihtiyacı açıkça belirtilmişti.

İzmir'in 30 ilçesi arasında arıtma tesisi olmayan tek ilçesi olan Dikili'de 48 bin olan kış nüfusu yaz döneminde 500 bin'e yaklaşıyor. Kent merkezi başta olmak üzere yazlık sitelerin yoğun olduğu Salihleraltı ve Kabakum sahillerinde kanalizasyon atıkları kaynaklı deniz kirliliği ve kötü koku sorunu yaz aylarında belirgin biçimde artıyor.

Öte yandan bölgede yapılaşma hız kesmeden devam ediyor. Son olarak TOKİ tarafından ilçede 1001 adet konut, bir adet cami, ticaret merkezi ve bir adet 24 derslikli okul projesi için ihale sürecinin 8 Ağustos 2025 tarihinde başlatılacağı açıklandı.