Dikili'de ki "Atarneus" ile ilgili büyük gizem ortaya çıktı

İlk defa belgeseli yapılan toprak altındaki antik kent Atarneus’un neden terk edildiğine ilişkin gizem meydana çıktı.

TARİH 09.06.2020, 13:16 01.07.2020, 00:19

İzmir’in Dikili İlçesi’nde bulunan ve ilk defa belgeseli yapılan toprak altındaki antik kent Atarneus’un neden terkedildiğine ilişkin gizem meydana çıktı. Yıllarca söylenen Bakırçay’ın, Atarneus’un yanından denize ulaştığı bilgisinin ise doğru olmadığı anlaşıldı.

Dikili çatısında bulunan ve tarihi 4 bin yıl öncesine dayanan antik kent Atarneus’un ilk defa belgeseli yapılarak yayınlandı. Yönetmenliğini Serdar Gazi ve Sercan Gazi kardeşlerin yaptığı belgesele konuk olarak Pergamon Kazı Başkanı Prof. Dr. Felix Pirson ve kazı başkan yardımcısı Doç. Dr. Güler Ateş katıldı. Güler Ateş, yıllardır merak edilen bir soruya; Atarneus’un neden terkedildiğine açıklık getirdi. Ateş, aynı zamanda bilinenin aksine Bakırçay’ın seyrinin hiçbir zaman değişmediğini de açıkladı.

Haber: Oben ULU

Foto: Serdar Gazi, Sercan Gazi, Doç.Dr. Güler Ateş

KAPSAMLI ÇALIŞMALAR YAPILDI

Dikili’deki dönemin en önemli antik kentlerinden biri olan Atarneus uzun bir süredir geniş ve kapsamlı olarak Pergamon kazı ekibi tarafından araştırılıyordu. Pergamon Kazı Başkanı Felix Pirson, buradaki çalışmalara Alman Arkeoloji Enstitüsü Başkanlığında, dünyanın çeşitli üniversitelerinden gelen arkeologlar, eskiçağ tarihçileri, jeomorfologlar, jeofizik uzmanları ve topografların da katıldığını belirtti. Yürütülen çalışmalar sırasında en çok merak edilen 'Atarneus antik kenti neden terk edildi?' sorusuna yanıt arandı. Daha önce Bakırçay’ın, Atarneus’un yanından denize aktığı ve buradaki deltada sivrisinekler nedeniyle sıtma hastalığının meydana çıktığı ve halkın bu nedenle burayı terk ettiği düşünülüyordu. Ancak Atarneus ile ilgili çekilen belgeselde gerçeğin bu şekilde olmadığı ortaya kondu.

Foto: Pergamon Kazı Başkanı Felix Pirson

HİÇ BOZULMAMIŞ ÇOK ÖNEMLİ BİR KENT

Belgeselde ilk olarak Atarneus hakkında bilgi veren Doç.Dr. Güler Ateş; "Atarneus birçok bakımdan önemli. Birincisi yazılı kaynaklar tarafından söz edilmiş olması. 1878 yılında bu yazılı kaynaklardan, verilerden yola çıkan ilk araştırmacılar buranın lokalizasyonunu yapmışlar. O zamandan beri bu kentin Atarneus olduğu kabul ediliyor. Normalde erken dönemden gelen antik kentler, tunç, arkaik ve klasik dönemden gelenler; Roma Döneminde çok yoğun bir şekilde yerleşim görür. Dolayısıyla Roma Döneminde büyük yapılaşma faaliyetleri olur. Çünkü Roma Döneminde özellikle mimari, çok ileri bir seviyeye getirilmiştir. Bu sebeple Roma Döneminin yaşandığı antik kentlerde daha önceki evreler otomatikman yok edilmiş oluyor. O evreleri ancak Roma Döneminden kalma binaların arasında daha derine indiğinizde küçük parçalar halinde bulabiliyorsunuz. Atarneus öyle değil, Atarneus milattan önce 1. yüzyılda terk edilmiş. Dolayısıyla Roma Dönemini görmemiş, öyle kalmış. Yani kent Roma’dan önce ki evreleriyle konserve edilmiş durumda kalmış" dedi.

Foto: Bakırçay’ın Atarneus’un dibinden denize karıştığı sanılıyordu.

BAKIRÇAY HİÇBİR ZAMAN BURADAN AKMAMIŞ

Ateş; “Atarneus’un neden terk edildiği hep sorulan bir şeydi. Cevabı bulunamıyordu. Cevap olarak bazı spekülasyonlar vardı. Bunlardan biri de; Bakırçay’ın Atarneus’un dibinden denize karıştığıydı. Buradan geçerken de deltayı bataklık hale getirdiği ve bundan dolayı da sıtmanın yayıldığı, sıtmadan dolayı da halkın kenti terk ettiği düşünülüyordu. Buna inanılıyordu. Atarneus antik kentinin bitiminde, ovada jeomorfolojik çalışmalar çerçevesinde karot sondajlar yapıldı. Sonra anlaşıldı ki yok böyle bir şey. Yani Bakırçay hiçbir zaman buradan akmamış. Bakırçay’ın bugünkü deltasının, seyrinin olduğu yerde de karot sondajlar açıldı. Bakıldı ki Bakırçay aşağı yukarı hep buralardaymış. Bakırçay’ın yatağı değişmemiş"

Foto: Bakırçay’ın yatağı hiç değişmemiş.

HALK ROMALILARDAN KAÇMIŞ

"Peki, böyle olunca şu soruyu soruyoruz; Atarneus neden terkedildi? Bu da bir teori ama akla yakın geliyor. Siyasi olaylarla açıklamak gerekiyor bu terk edilişi. Birinci Mithridates Savaşı dediğimiz bir savaş M.Ö 89 – 84 arasında yapılmıştı. Mithridates Romalılara karşı kuzeyden geliyor ve halkın desteğini de alarak Romalılara karşı savaşıyor. Atarneus halkı da buna destek veriyor. Lojistik destek ve savaşarak. Çok kanlı savaşlar yaşanıyor. Roma Mithridates’i cezasız bırakmıyor. Mithridates’e destek vermiş bütün kentler ve kaleler cezalandırılıyor. Büyük bir olasılıkla diyoruz ki Atarneus, bu savaştan sonra Romalıların cezalandırması sonucu terk edildi. Terk edildi ve halk Pergamon’a geldi. Zaten Pergamon da büyük bir metropole dönüşmüştü. Halk küçük yerde korunmasız yaşamaktansa Pergamon’a taşınmıştı diye düşünüyoruz" dedi.

Foto: Atarneus belgeseli çekimlerinden

Birinci Mithridates Savaşı (MÖ 90 - MÖ 85)

Roma İmparatorluğu'nun Anadolu'ya yayılmasını durdurmak için yapılan üç savaştan birincisidir.

Bu savaşta Pontus Krallığı ve Roma hakimiyetine karşı çıkan birçok Yunanca konuşan Anadolu şehri, Pontus Krallığı kralı olan VI.Mithridates komutanlığı altinda Roma Cumhuriyeti ve onun Anadolu'da müttefiki olan Bitinya Krallığı'na karşı savaşmışlardır. Bu savaş 5 yıl sürmüştür. Roma lejyonlarına komuta eden general çok kere Lucius Cornelius Sulla olmuştur; ama Valerius Flaccus ve Gaius Flavius Fimbria de Romalı lejyonlara komuta etmişlerdi. Bu savaşta önemli muharebeler MÖ 86 yapılan Chaeronea Muharebesi ve Orchomenus Muharebesi'dir. Birinci Mithridates Savaşı MÖ 85'te Roma Cumhuriyeti'nin galip gelmesı ve VI. Mithridates'in bu savaşta eline geçirmiş olduğu tüm arazileri Roma ve müttefiklerine bırakıp Pontus Krallığı'na geri çekilmesi ile son bulmuştur. Birinci Mithridates Savaşı resmen MÖ. 85'te Dardanus Antlaşması ile sona ermiştir.

Birinci Mithridates Savaşı'ndan sonra MÖ 83– MÖ 81 döneminde İkinci Mithridates Savaşı ve MÖ 75– MÖ 63 döneminde Üçüncü Mithridates Savaşı yapılmış ve bu savaşlar MÖ 83'te Pontus Kralı VI. Mİthridates'in ölümü ile Roma Cumhuriyeti galebesi ile sona ermiştir. (Kaynak: Vikipedia)

Foto: Mithridates Büstü

Kaynak: AJANS BAKIRÇAY
Yorumlar (0)
banner19
27°
açık
Günün Anketi Tümü
Bergama İl Olmalı mı?
Bergama İl Olmalı mı?
Günün Karikatürü Tümü
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Başakşehir 29 60
2. Trabzonspor 29 58
3. Sivasspor 29 53
4. Galatasaray 29 52
5. Beşiktaş 29 50
6. Fenerbahçe 29 46
7. Alanyaspor 29 45
8. Göztepe 29 38
9. Antalyaspor 29 37
10. Gaziantep FK 29 35
11. Kasımpaşa 29 35
12. Denizlispor 29 32
13. Gençlerbirliği 29 31
14. Çaykur Rizespor 29 29
15. Malatyaspor 29 28
16. Kayserispor 29 28
17. Konyaspor 29 27
18. Ankaragücü 29 25
Takımlar O P
1. Hatayspor 30 57
2. Erzurum BB 30 53
3. Adana Demirspor 30 51
4. Bursaspor 30 49
5. Akhisar Bld.Spor 30 48
6. Altay 30 47
7. Fatih Karagümrük 30 47
8. Giresunspor 30 44
9. Keçiörengücü 30 41
10. Ümraniye 30 41
11. Menemen Belediyespor 30 39
12. Balıkesirspor 30 35
13. İstanbulspor 30 34
14. Altınordu 30 32
15. Boluspor 30 27
16. Osmanlıspor 30 24
17. Adanaspor 30 20
18. Eskişehirspor 30 12
Takımlar O P
1. Liverpool 31 86
2. Man City 31 63
3. Leicester City 31 55
4. Chelsea 31 54
5. Wolverhampton 32 52
6. M. United 31 49
7. Tottenham 31 45
8. Burnley 32 45
9. Sheffield United 31 44
10. Arsenal 31 43
11. Crystal Palace 32 42
12. Everton 31 41
13. Southampton 32 40
14. Newcastle 31 39
15. Brighton 31 33
16. Watford 32 28
17. West Ham 31 27
18. Bournemouth 31 27
19. Aston Villa 32 27
20. Norwich City 31 21
Takımlar O P
1. Real Madrid 32 71
2. Barcelona 32 69
3. Atletico Madrid 32 58
4. Sevilla 32 54
5. Villarreal 32 51
6. Getafe 31 49
7. Real Sociedad 31 47
8. Valencia 32 46
9. Athletic Bilbao 32 45
10. Granada 32 43
11. Osasuna 32 41
12. Levante 32 41
13. Real Betis 32 37
14. Real Valladolid 32 35
15. Eibar 32 35
16. Deportivo Alaves 32 35
17. Celta de Vigo 32 34
18. Mallorca 32 26
19. Leganés 32 25
20. Espanyol 32 24