Dikili’nin en büyük köyü Deliktaş’taki Şehit Cengiz Topel İlkokulu, yalnızca 4 öğrenci eksik olduğu gerekçesiyle birleştirilmiş sınıf uygulamasına geçirildi. Okulda eğitim gören 36 öğrencinin velisi, okul müdürünün öğrenci nakil işlemlerini kasıtlı olarak engellediğini ve yeni kayıtların alınmadığını ileri sürdü. Okullarının kapanma tehlikesi altında olduğunu belirten veliler, okul önünde oturma eylemi yaptı. Öğrenciler “Eğitim hakkımız söke söke alırız” sloganı attı, kalemlerini Atatürk Anıtı’na bıraktı.

"BİR İMZA ATTIN, BİR KÖYÜN IŞIĞI SÖNDÜ"

Okulda ayrıca; "Müdür bey biz taşınmayalım, siz biraz yer değiştirin", "Müdür beyin kahvesi hep sıcak, sınıflar hep soğuk", "Eksik olan sınıf değil, sistem", "Bir imza attın, bir köyün ışığı söndü", "Sayıyla değil, sevgiyle ölçün bizi", "Çocuğum evinde, okulunda, köyünde güvende olsun, dokunma" dövizleri açıldı.

Yapılan açıklamada, sınıf birleştirme kararının uygulanması durumunda yaşanacak olan zorluklara değinen veliler, taşımalı eğitim sistemine geçilmesi durumunda öğle beslenmesi ve ulaşım düzenlemeleri için devletin yeni planlama yapması gerektiğine dikkat çekti. İlçe Milli Eğitim yetkililerinin yaşanan sorunlara sessiz kaldığını belirten veliler Bakanlığı göreve çağırdı.

“BİR KÖY OKULUNUN KAPATILMASI, O ÜLKENİN GELECEĞİNİ BİRAZ DAHA KARARTIR”

Okul önünde yapılan basın açıklamaları öğrenci velileri Kadir Çınar ve Yeşim Duru tarafından okundu. Kadir Çınar konuşmasında; “Bizim derdimiz sadece Deliktaş Köyü değil. Ülkemizin her yerindeki küçük köy okulları adına da konuşuyoruz. Çünkü biliyoruz ki bir köy okulunun kapatılması, o ülkenin geleceğini biraz daha karartır. Devletimize, yetkililere, eğitim yöneticilerine çağrımız nettir; bu yanlıştan dönün. Çocuklarımızın eğitim hakkını ellerinden almayın. Bu anayasal bir suçtur” ifadelerine yer verdi.

“BU KARAR KÖYÜMÜZDEKİ EĞİTİMİN FİİLEN BİTMESİ ANLAMINA GELMEKTEDİR”

Öğrenci velisi Yeşim Duru ise köydeki tüm veliler adına yaptığı basın açıklamasında; “Köyümüzde yıllardır eğitim veren Şehit Cengiz Topel İlkokulu, yalnızca 4 öğrenci eksik olduğu gerekçesiyle birleştirilmiş sınıf uygulamasına geçirildi. Bu karar, kâğıt üzerinde basit bir işlem gibi görünse de, köyümüzdeki eğitimin fiilen bitmesi anlamına gelmektedir. Çünkü köydeki öğretmenlerin gönderilmesi, köydeki eğitimin tamamen bitmesi demektir. Okulumuzda öğrenim gören 36 öğrencinin velisi, eğitim kalitesinin düşeceği gerekçesiyle ilçeye taşınmayı düşünmektedir. Veliler endişeli, öğretmenler umutsuz, çocuklarımız ise ‘okulumuz kapanacak mı?’ korkusuyla büyüyor”

“KÖY ÇOCUKLARININ DA HAKKINI KORUMALIDIR”

“Bugün Millî Eğitim sistemi tıkanmıştır. Kendi kendini zehirleyen bir yılana dönüşmüş, köydeki çocuğu görmezden gelmeye başlamıştır. Köy okullarını yaşatmak yerine kapatan bu anlayış, aslında şehirlerdeki eğitim sistemini de boğmaktadır. Çünkü köyde kapanan her okul, şehirde kalabalıklaşan bir sınıf demektir. Ne yazık ki bize dayatılan bu mevzuat, başka bölgelerde esnetilmekte, hatta bazı köy okullarında 2 veya 8 öğrencilik sınıflarla eğitim devam etmektedir. Bu tablo karşısında, bizim köyümüzde aynı toleransın gösterilmemesi kabul edilemez bir çifte standarttır. Eşitlik ilkesi sadece kâğıt üzerinde kalmamalı, köy çocuklarının da hakkını korumalıdır. Okulumuzun kapanması hâlinde çocuklarımız, öğle aralarında yemeklerini dışarıda ve sağlıksız koşullarda yemek zorunda kalacaktır. Bu durum hem çocuklarımızın sağlığını tehdit edecek, hem de aile bütçelerine ek bir yük oluşturacaktır. Üstelik bugün itibarıyla, okulumuzda görev yapan bir kadrolu öğretmenimizin Dikili ilçesine çekildiğini ve artık orada görev yapacağını üzülerek duyuruyoruz”

“SADECE ÇOCUKLARIMIZIN EĞİTİM HAKKINI SAVUNUYORUZ”

“Biz bu süreçte defalarca dilekçe yazdık, Kaymakamlığa bizzat gidip inisiyatif kullanılmasını rica ettik. Ama maalesef her kapıdan aynı sessizlikle döndük. Hiç kimse, bu kadar insanı sokağa döken ve çocuklarımızın geleceğini çalan bu vicdansız kararın karşısında durmak istemedi. Biz bugün burada ne siyaset yapıyoruz, ne gösteri. Sadece çocuklarımızın eğitim hakkını savunuyoruz. Bu hakkı elimizden alan kararı kabul etmiyoruz”

“SORUMLU KİŞİLER HAKKINDA İDARİ SORUŞTURMA BAŞLATILMASINI İSTİYORUZ”

“Devlet büyüklerimize sesleniyoruz: Bunca aileyi sokağa döken, çocuklarımızın geleceğini belirsizliğe iten bu karar derhal durdurulmalıdır. Tüm çabalarımıza rağmen ısrarla bu kararı alan sorumlu kişi veya kişiler hakkında idari soruşturma başlatılmasını, okulumuzda eğitim-öğretimin normal koşullarda sürmesi için ivedilikle gereğinin yapılmasını talep ediyoruz. Biz bu köyün sesi, bu çocukların sesiyiz. Köy okulları yaşadıkça, bu ülkenin geleceği dimdik ayakta kalacaktır” sözlerine yer verdi.

“UCUZ İŞ GÜCÜ VE ÇOCUK GELİNLER OLSUN İSTİYORLAR”

Veli-Der Başkanı Fikret Ali Parlas ise yaptığı açıklamada; “Eğitimde tasarruf etmek için öğretmeniniz alınıyor. Eğitimde tasarruf olmaz. Öğretmenden tasarruf olmaz. Dünyanın hiçbir yerinde öğretmenden tasarruf yapılmıyor. Zorunlu eğitimi 12 yıldan 10 yıla, lise eğitimini 4 yıldan 2 yıla indirmek istiyorlar ve şuanda bu tasarı görüşülüyor. Çünkü çocuklarımızı ucuz iş gücü olarak görüyorlar. Çünkü 15 yaşındaki çocukların yevmiyesi fabrikadaki yetişkin insan yevmiyesinin yarısı kadar. Onun için erkekler ucuz iş gücü olsun, kız çocukları da evlensin, çoluk çocuğa karışsın 14-15 yaşında çocuk gelinler olsun istiyorlar. Onun için çocuklarımız iyi eğitim alsın diye, eğitim hakkından faydalansınlar diye, eğitim hakkı gasp edilmesin diye mücadele ediyorsunuz. Bu anayasal hakkımız, yaşam hakkımız” dedi.

Dikili'deki basın açıklamasında konuşan işçi temsilcisi 21 yaşındaki Ali Aydın, Queen işçilerinin güvenli iş ortamı ve insanca çalışma talebi nedeniyle işten atılmasının hak gaspı olduğunu vurguladı.

Şirketin global web sitesinde ise, Dikili tesisinde yaşandığı iddia edilen iş güvenliği, mobbing, taciz ve tehditlerden farklı olarak, "insana yakışır iş ortamı yaratmak ve kadınların çalışma koşullarını iyileştirmek" yönünde taahhütleri dikkat çekiyor. Bu da 'İş yeri ve çalışma koşullarında Danimarka için ayrı, Türkiye için ayrı standartlar mı uygulanıyor?' sorusunu gündeme getiriyor.

Haber: Özgür Duygu DURGUN

21 yaşında gencecik bir işçi Ali Aydın. Danimarkalı çiçek üreticisi Queen Flowers'ın Dikili üretim tesisinde sendikaya üye olduğu için işten atıldı. 13 Haziran'da işe iade davası görülecek. Sorun sadece Ali'nin iş yerinde yaşadıkları ile sınırlı değil. 2012'den bu yana Dikili-Çandarlı üretim tesisinde çalışan yüzlerce Queen işçisi ağır şartların hüküm sürdüğü iş ortamında çalışmak durumunda...

Ali, dünyanın en büyük çiçek üreticilerinden biri olan Queen Flowers'da yaşadığı baskıların son dönemde giderek arttığını; haklarını talep eden işçilerin 'sürgüne' yani en tehlikeli işlere gönderildiğini, servis şoförlerinin sendikalı kadın işçilere "Kafana sıkarım" yollu tehditler savurduğunu anlatıyor.

"İşten çıkarmadan birkaç gün önce beni hiç bir güvenlik önlemi alınmadan atık su tesisine gönderdiler. Sera çadırları üzerinde temizlik yaptırdılar. Sendikaya bu durumu aktardım ve iş güvenlik kurulunun toplanması talebinde bulundum. Yönetim, iş güvenlik kurulunu toplamak yerine beni işten çıkarmayı tercih etti. 13 Haziran'da işe iade davam görülecek"

Ali, arkadaşları ve kendisi için yürüttüğü mücadeleyi 30 Mayıs tarihinde, Dikili'de Atatürk Meydanı'nda Queen işçileri adına yaptığı basın açıklamasında da ifade etti. 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu'na göre sendikal nedenle işten çıkarmanın yasak olduğunu vurgulayan Ali, işçilerin anayasal hakkının gasp edildiğini belirtti.

Kendisinin de hukuka aykırı biçimde işten çıkarıldığını belirten Ali, işverenin uluslararası ve ulusal çalışma yasalarına uymadığını söyleyerek taleplerini basitçe özetledi;

"Tek isteğimiz var o da insanca çalışma koşulları, güvenli bir iş ortamı. Bu haksız hukuksuz uygulamaların son bulmasını ve işe iademizi talep ediyoruz"

"İşçiye bir simidi çok gören ikiyüzlü sermaye"

BTO-SEN Başkanı Mehmet Çak ise Dikili'deki konuşmasında Queen Flowers'da yaşananları şöyle özetledi;

"Queen işvereni toplu sözleşme sürecini keyfi şekilde sabote etmiştir. İşveren 'enflasyon yükseldikçe işçiye vermeden daha çok kazanırız' mantığıyla sıfır zam politikası izlemiştir. Bu, tüm Türkiye sermaye çevrelerinin enflasyonu nasıl bir sömürü aracına çevirdiğini gözler önüne seriyor. Krizin bedelini işçiye yıkan bu zihniyet işçiye bir poğaça vermeyi dahi çok görüyor. Queen Flowers toplu sözleşme görüşmelerinde işçilere bir adet simit ya da poğaça verilmesi teklifini fazla maliyetli bularak reddetmiştir. Türkiye'ye döviz kazandırmakla övünen bir şirketin kendi işçisine bir simidi çok görmesi sermayenin iki yüzlülüğünü göstermektedir. Kadın işçilere hakaret edilmekte, sendikalı kadın işçiler tehdit edilmektedir. Kadın işçilere şiddet uygulayan servis şoförleri hala aynı servislerde çalıştırılmaktadır. Sarı sendikaya üye olanlara bayram parası teklifiyle rüşvet verilmektedir ancak rüşvet tehditle birleştiğinde bile direnişimizi kıramamaktadır"

Danimarka genel merkezi şiddet ve tacizi görmezden geliyor

Queen işçilerinin Dikili'deki basın açıklamasında Uluslararası Çalışma Örgütü'nün (ILO)  87 ve 190 sayılı şiddet ve taciz konulu sözleşmesine uyacağını taahhüt etmiş bir şirketin bu koşulları görmezden gelmesinin kabul edilemez olduğu vurgulandı. 

BM'nin Küresel Sürdürülebilir Kalkınma Hedefleri belgesinin 8. maddesinde yer alan "İnsana yakışır iş" hedefini benimsediğini iddia eden şirketin, 6 Haziran 2025'te Danimarka'da yürürlüğe girmesi beklenen ILO 190 sayılı sözleşme öncesinde Dikili'deki üretim tesisinde kadına yönelik şiddet, baskı ve işten çıkarmalardan doğrudan sorumlu olduğu ifade edildi.

Dikili İmam Hatip Lisesi öğrencilerinin, Mustafa Kemal Atatürk Kültür Merkezi’nde yılsonu etkinlikleri kapsamında sahnelemiş olduğu gösteriye katılan Dikili Kaymakamı Cevat Gün, 9’uncu sınıfta okuyan bir kız öğrenciye etek boyu nedeniyle “Bu eteğinin boyu ne? Utanmıyor musun böyle giyinmeye" şeklinde müdahale ettiği iddiasıyla protesto edildi. Basın açıklamasında “Öğrencimize uygulanan bu muameleyi, gerici, ırkçı eğitime dair yaklaşımları şiddetle kınıyoruz” denildi. (ANKA)

PROTESTO EDİLDİ, BASIN AÇIKLAMASI YAPILDI

Dikili Milli Eğitim Müdürlüğü önünde yapılan protesto gösterisine Dikili Emek ve Demokrasi Platformu, Dikili Kadın Platformu, Eğitim-İş, Eğitim-Sen ve vatandaşlar katıldı.

Basın açıklamasına katılan topluluk tarafından “Ahlak dersi değil sanat dersi ver”, “Nitelikli eğitim istiyoruz”, “İktidar elini çocuklardan çek” ve “Irkçı, gerici eğitime hayır” sloganları atıldı.

“ÇOCUKLARININ KIYAFETLERİNİ HEDEF ALAN ZİHNİYETİN KARŞISINDAYIZ”

Dikili Kadın Platformu tarafından yapılan basın açıklamasında; “Dikili İmam Hatip Lisesi Şiir dinletisinde ilçe kaymakamının 9.sınıfta okuyan bir kız öğrencinin eteğini kısa bularak ‘bu eteğinin boyu ne? Utanmıyor musun böyle giyinmeye’ şeklinde müdahale etmesi ve okul müdürüne karşı sergilediği tavrı üzerine toplandık. Unutulmamalıdır ki eğitim, bireyin zihinsel, sosyal ve kişisel gelişimini desteklemek içindir. Genç kızların giyimleri üzerinden ahlaki yargılarda bulunmak, onları baskı altında hissettirmek ve utandırmak, temel eğitimin amacına ters düşer. Asıl olan; saygı, özgürlük ve güven ortamı içinde bilimsel ve laik bir eğitim süreci inşa etmektir”

“İktidar çıkardığı yasalarla antidemokratik ve anti laik uygulamaları meşrulaştırmaya çalışıyor. Kız çocuklarının etek boylarının bir toplumsal yargı, bir ahlak dersi, bir tahrik unsuru olarak değerlendirilmesini kabul etmiyoruz”

“Dikili Kadın Platformu olarak çocukların, özellikle de kız çocuklarının kıyafetlerini hedef alan zihniyetin karşısındayız. Bu tür tutumları meşrulaştıran politikalarınıza karşı kararlılığımızı ve mücadelemizi sürdürmeye devam edeceğiz. Yetkilileri öğrencilerin kıyafetlerine müdahale etmek yerine onları destekleyen, güçlendiren ve özgür bireyler olarak yetişmelerine katkı sağlayan bilimsel ve laik eğitim politikaları üretmeye davet ediyoruz” sözlerine yer verildi.

Dikili halkının Arıtma Tesisi için başlattığı imza kampanyasında ise 20 bin kişiye ulaşıldı.

Haber: Özgür Duygu Durgun

TBMM 28. Dönem İyi Parti İzmir Milletvekili Hüsmen Kırkpınar,  Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek ile Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum'a yönelttiği soru önergelerinde Dikili'de planlanan Biyolojik Atık Su Arıtma Tesisi projesindeki gecikmenin nedenini sordu.

Kırkpınar, 21 Mayıs tarihinde Bakan Mehmet Şimşek'e  yazılı olarak iletilen soru önergesinde İZSU Genel Müdürlüğü'nün Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası'ndan Hazine Garantisiz Dış Finansman olarak temin ettiği 66 Milyon Euro tutarındaki kredinin Ekim ayından bu yana Hazine ve Maliye Bakanlığı onayında bekletildiğini hatırlatarak, onayın ne zaman verileceğini sordu.

Kırkpınar, yazılı önergede Bakan Şimşek'e şu soruları yöneltti;

1- Dikili Biyolojik Atık Su Arıtma Tesisi projesi için ''Hazine Garantisiz Dış Finansman'' onayı hangi gerekçelerle verilmemektedir? Projenin ivedilikle hayata geçirilmesi için ne zaman onay verilecektir?

2- 10 Mayıs 2025 tarihli Resmi Gazete'de yer alan yönetmelik değişikliği ile Hazine'ye veya vergi dairelerine vadesi geçmiş borcu bulunan ya da SGK primlerini süresinde ödememiş kurumların yurtdışı finansman kaynaklarına erişemeyeceğine dair düzenleme getirilmiştir. Onay sürecinin gecikmesinde bu kararın etkisi var mıdır?

3- Dikili Biyolojik Atık Su Arıtma Tesisi projesi için beklenen finansman onayı verilmediği takdirde, Ege Denizi'ndeki kirliliğin, çevre katliamının, halk sağlığı tehdidinin ve turizm sektörüne olumsuz etkilerinin sorumluları kimler olacaktır?

Kırkıpınar, aynı konuyla ilgili Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum'a ise 2016 yılında Çevre Yönetimi Genel Müdürlüğü tarafından hazırlanan Kuzey Ege Havzası Kirlilik Önleme Planı'nda Dikili'nin arıtma tesisi ihtiyacına vurgu yapıldığını hatırlatarak, bunca zaman neden harekete geçilmediği sorusunu yöneltti.

Arıtma tesisinin yapımı yönünde ne tür engeller olduğu; bu engelleri aşmak yönünde Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'nın nasıl girişimlerde bulunduğu sorusunu da dile getiren İyi Parti İzmir Milletvekili, Bakan Kurum'a, ''İzmir Körfezi'nde yaşanan kirliliğin Dikili'de  yaşanmaması için Bakanlığın aldığı tedbirler nelerdir'' sorusunu yöneltti.

Dikili halkı beklemekten usandı

Bilindiği üzere, Dikili İzmir'in 30 ilçesi arasında arıtma tesisi olmayan tek ilçesi olarak dikkat çekiyor. Kış nüfusu 48 bin olan, yaz nüfusu ise 400 bin'leri bulan Dikili'de kent merkezi başta olmak üzere yazlık sitelerin yoğun olduğu Salihleraltı ve Kabakum sahillerinde kanalizasyon atıkları kaynaklı deniz kirliliği ve kötü koku sorunu yaz aylarında belirgin biçimde artıyor. Öte yandan bölgede yapılaşma hız kesmeden devam ediyor. Dikili halkı, altyapı yetersizliğine rağmen yeni konutların da bölgeye eklenmesiyle birlikte deniz kirliliğinin geri dönülemez noktaya ulaşmasından endişe duyuyor.

40 km'lik sahil bandıyla Kuzey Ege'nin en önemli turizm beldesi olan Dikili için İzmir Büyükşehir Belediyesi ve İZSU tarafından 2024 yılında  Biyolojik Atık Su Arıtma Tesisi projesi hazırlanarak kamuoyuna sunulmuştu. Büyükşehir Belediye Başkanı Cemil Tugay'ın 2025 yılı içinde yapılacağına dair söz verdiği tesis için İZSU ile Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası arasında 66 Milyon Euro tutarında kredi anlaşması sağlanmıştı. Söz konusu kredinin onayı ise Ekim 2024'ten bu yana Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından onaylanmayı bekliyor. İZSU yetkilileri, 10 Mayıs 2025 tarihli yönetmelik değişikliğiyle ilgili endişe edecek bir durum olmadığı yönünde bilgi verirken  Dikili'deki çevre örgütleri ve Halk Meclisi başta olmak üzere sivil toplum tarafından ''Temiz Deniz için Arıtma Tesisi'' talebiyle düzenlenen imza kampanyası ise devam ediyor.

Bugüne dek 20 bin kişinin imzaladigi kampanyaya katılmak isteyenler için link: https://denizbizim.org/denizimizi-kurtarmak-icin-son-adim/

Cumhuriyet Halk Partisi’nin 19 Mayıs Gençlik ve Spor Bayramı kapsamında İzmir’de düzenlediği mitingde, Ekrem İmamoğlu ile birlikte gözaltına alınan ve 19 Mart'tan bu yana tutuklu olan Doç. Dr. Buğra Gökçe’ye özgürlük isteyen pankart ve dövizler dikkatten kaçmadı.

‘Doç. Dr. Buğra Gökçe’ye Özgürlük’

Mitingine katılan İzmirlilerde Gökçe’yi unutmadı ve Gündoğdu meydanına ellerinde ‘Doç. Dr. Buğra Gökçe’ye Özgürlük’ pankartları ile geldiler. CHP Genel Başkanı Özgür Özel’in katıldığı mitingde zaman zaman ‘Buğra Gökçe’ sloganları da duyuldu.

2014 yerel seçimleri sonrası İzmir Büyükşehir Belediyesi’nde Fen İşleri Daire Başkanı olarak göreve başlayan ve Genel Sekreter Yardımcılığı’na atanan Gökçe, Mayıs 2022 tarihine kadar bu görevi sürdürmüş, 1 Haziran 2022 itibari ile İstanbul Büyükşehir Belediyesi’nde Genel Sekreter Yardımcılığı görevine getirilmişti. 2024 Yerel Seçimlerinde Cumhuriyet Halk Partisi’nden İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Aday Adayı olan Gökçe, 2024 Nisan ayı itibariyle İstanbul Planlama Ajansı Başkanlığı’na atanmıştı.

 “Her köşesinde hatıralarım, anılarım var”

İstanbul Büyükşehir Belediyesi Planlama Ajansı Yönetim Kurulu Başkanlığı görevini yürüten Doç.Dr.Buğra Gökçe CHP İzmir mitingi öncesi X hesabından duygusal bir mesajda paylaşmıştı. Gökçe mesajında; “Güzel İzmir... Her köşesini ne kadar özledim anlatamam. Her köşesinde hatıralarım, her köşesinde birbirinden değerli anılarım var. Yarın Gündoğdu'da yüzbinlerce İzmirli buluşacak, ellerinde bayraklar, kalplerinde umutla meydana koşacak, güzeller güzeli İzmir bir kez daha tüm görkemi ve heyecanıyla Türkiye'ye umut verecek, milyonların sesi olacak” ifadelerine yer vermişti.

“Kavuşacağız, buluşacağız”

Gündoğdu meydanında ki miting sonrası sosyal medya hesaplarından İzmirli hemşerilerine seslenen Gökçe; “Güzel İzmir, canım İzmir, bir kez daha Türkiye'ye ışık olan, milyonlara ve bizlere umut veren, gücümüze güç katan tüm İzmirlilere sonsuz teşekkür ediyorum. Kavuşacağız, buluşacağız, hep birlikte Türkiye tarihinin en güzel günlerini yaşayacağız!” diyerek teşekkür etti.

19 Mayıs Atatürk’ü Anma, Gençlik ve Spor Bayramı etkinlikleri kapsamında Atatürkçü Düşünce Derneği Bergama Şubesi tarafından Bergama Belediyesi’nin katkılarıyla organize edilen etkinliğe, CHP Bergama ilçe Başkanı İsmail Durmaz, Bergama’nın eski belediye başkanları Sefa Taşkın, Mehmet Gönenç,  Bergama Belediyesi CHP’li meclis üyeleri, STK temsilcileri ve vatandaşlar katıldı.

Atatürkçü Düşünce Derneği Başkanı Bülent Köse yaptığı açılış konuşmasında; “Mustafa Kemal Atatürk kurmuş olduğu cumhuriyetin geleceğini Türk Milletinin vicdanı ve aklına emanet etmiştir. Son dönemlerde ne acıdır ki cumhuriyetimizin üzerinde oligarşik vesayetçi anlayış kara bir bulut gibi kol gezmektedir. Türkiye Cumhuriyeti’nin özgürlüğüne kelepçe vurmak isteyen bu anlayış demokrasiyi rafa kaldırmak için çeşitli oyunlara başvurmakta demokrasinin teminatı olan seçim sandığını halkın önünden kaldırıp yerine tek adam rejimini dikte etmekte. Tek adam rejimi sevdalıları şunu unutmamalıdır ki; cumhuriyet, demokrasi ve adalet yüce Türk Milletinin en değerli hazinesidir. Demokrasi bağımsız Türkiye Cumhuriyeti’nin en kıymetli mirasıdır” dedi.

Köse ayrıca; “Öncelikle Bergama’ya davetimizi kabul edip bizleri onurlandıran gazeteci yazar Barış Terkoğlu ve kadim dostum Gökmen Ulu adalet ve hukuk rafa kaldırıldığında insanlar neler yaşayabilir düşünce ve fikirler acımasızca nasılsın hapsedilir hayatlarında acı bir tecrübe olarak yerini almıştır. Sadece gazetecilik yaptıkları düşüncelerini özgürce ifade ettikleri için yaşadıkları düşünce ve ifade  özgürlüğü adına başlı başına utanç abidesidir. Bu akşamda bizleri yalnız bırakmayıp güzel sohbetlerini değerli Bergamalılarla paylaştıkları için çok teşekkür ediyorum” dedi.

Bergama'nın Kültür Merkezi BerKM'de gerçekleşen söyleşinin ardından ADD Bergama Şube Başkanı Bülent Köse, gazeteci yazar Barış Terkoğlu ve Gökmen Ulu’ya parşömen, Bergama Belediyesi Meclis Üyeleri Figen Günal ve Haluk Demirağ ise çiçek takdim etti. Barış Terkoğlu ise Bergamalı sevenlerine kitaplarını imzaladı.

Bergama'nın Kadıköy Mahallesi'nde bir tarlada bir araya gelen çiftçiler, 23 Mart günü tutuklanan Türkiye Belediyeler Birliği ve İstanbul Büyükşehir Belediye (İBB) Başkanı Ekrem İmamoğlu için özgürlük çağrısında bulundu. Çiftçiler, eylem sırasında traktörlerinden "Kurtuluş yok tek başına" adlı şarkı çaldı.

Çiftçiler, mahallede bulunan bir tarlaya traktörleri ile girerek 'hak hukuk' yazısı oluşturdular. Çiftçilerin eylemine CHP İlçe Başkanı İsmail Durmaz, Bergama'nın eski Belediye Başkanı Mehmet Gönenç, CHP İlçe Yönetim Kurulu üyeleri ve belediye meclis üyelerinin yanı sıra bazı çevre köy muhtarları da destek verdi.

Durmaz: "İyi ki varsınız"

CHP Bergama İlçe Başkanı İsmail Durmaz, "Vatanına, milletine, özgürlüğe, adalete sahip çıkan değerli köylülerimize çok teşekkür ediyoruz. İyi ki varsınız" sözleriyle çiftçilere seslendi.

Savran: "Kesinlikle bu hükümetin istifa etmesi lazım"

Eyleme katılan Hasip Savran, "Bugün burada güzel Bergama halkı Ekrem İmamoğlu için eylem yapmaya çalışıyorlar. Güzel bir eylem yapıyorlar. Köylüler artık bu hükümetten bıktı. Hükümetin derhal istifa etmesi lazım. Köylüler aç, susuz. Şu an köylüler ne ekeceğini bile bilmiyorlar. Kesinlikle bu hükümetin istifa etmesi lazım" diye konuştu.

Bölükoğlu: "Adaletsizlik ve hukuksuzluk devam ettiği sürece bu eylemlerin sonu gelmeyecek"

Eyleme katılan Hüseyin Bölükoğlu, şunları söyledi:

"Bugün Bergama’da farklı bir eylem türü deneniyor. Türkiye’de meydana gelen bütün sosyal adaletsizlikler, tutuklamalar, öğrencilere yapılan eziyetler, Ekrem İmamoğlu’na yapılan tutuklama, toplumun sabır taşını çatlattı. Bergama’da bütün köylerin ve çevre köylerin katılımıyla güzel bir eylem gerçekleştiriliyor. Sanıyorum ki bu eylemlerin sonucu Türkiye’de demokrasinin sağlanmasına az da olsa katkı sağlayacaktır. Adaletsizlik ve hukuksuzluk devam ettiği sürece bu eylemlerin sonu gelmeyecek."

Gönenç: "Otokrat düzenden hep birlikte kurtulacağız"

Bergama'nın eski Belediye Başkanı Mehmet Gönenç, dayanışma çağrısı yaparak, "Burada yüzlerce çiftçinin katılımıyla bir sivil itaatsizlik eylemi gerçekleştirildi. Yüzlerce köylü burada traktörleriyle hak, hukuk ve adalet için buluştu ve bir kareografi yaptı. Asıl önemli olan, bugün ülkemizde yaşadığımız hukuksuzluğa toplumun her kesiminden, bugün de çiftçilerden köylülerden bir tepki geldi. Bu, gelecek için bize umut veren belki de en güçlü şey. Çünkü birleşe birleşe kazanacağız ve bu otokrat düzenden hep birlikte kurtulacağız. Bugün buraya gelenler hem Ekrem İmamoğlu’na selam gönderdiler hem de hak, hukuk yoksunluğundan dolayı mağduriyet yaşayan herkese selam gönderdiler. Her şey çok daha güzel olacak bundan sonra" dedi.

Çalışkan: "Hırsız içeriden olunca kapı kilit tutmaz"

Eyleme katılan çiftçi Metin Çalışkan da şu ifadeleri kullandı:

"Biz burada hak, hukuk, adaleti irdelemek için buluştuk. Büyüklerimizin söylediği bir söz vardı. Sayın Cumhurbaşkanımız ‘Hırsız içeriden olunca kapı kilit tutmaz’ diye bir deyimimiz vardır. Çünkü CHP’li belediye başkanlarına yönelik soruşturma ve denetimler söz konusu. Neden AKP’li belediye başkanlarına soruşturma ya da kayyum atama gibi bir düşünceniz yok? Bunları neden denetlemiyorsunuz? Bunlar sizi zaten içeriden kemiren insanlar. Sizi bitiren insanlar, etrafınız. İlk önce etrafınızı düzelteceksiniz. Siz hırsızı içeriden arayın, etrafta aramayın. Eğer düşünce özgürlüğümüz varsa benim düşüncem budur."

Urla, Foça, Seferihisar gibi ilçelerde son yıllarda sadece nüfus artmadı; ekonomik, sosyal ve kültürel planda pek çok şey değişti. UNESCO Dünya Mirası adayı Ayvalık'ta da son yıllarda özgün kimliğini zorlayan dinamiklerle farklı bir 'kent'leşme yaşıyor. Kuzey Ege'nin cazibe merkezi olarak bilinen Ayvalık sahilleri Kıyı Kanunu ihlalleri sonucu geri döndürülemez bir yapılaşmaya adeta zorlanıyor. Mimar ve koruma uzmanı T. Gül Köksal ile mimar Fatih Kurunaz'ın da aralarında olduğu isimlerle hızlı kentleşme ile gelen sorunları konuştuk.

Haber: Özgür Duygu DURGUN

Tarihi Rum evleri, zengin zeytin varlığı ve tarihi fabrikalarıyla UNESCO Dünya Mirası Listesi'ne 2017'den beri aday olan Ayvalık, bu özgün kimliğini zorlayan farklı bir kentleşme serüvenine doğru gidiyor. Tasarım dükkanları, yeni nesil kahveciler, İtalyan işi pizzacılar, Instagram seti tadında dekore edilmiş cafeler ve "fine-dining" tabir edilen sofistike restoranlara yenileri eklenirken Ayvalık’ın çehresi de "İstanbullulaşma" ile "Bodrumlaşma" arasında bir değişim içinde. Esnaf lokantaları, yöresel mezeleriyle dar sokakları şenlendiren Ege usülü salaş meyhaneler, eski fırınlar, tahta sandalyeli kahveler birer ikişer eksiliyor. Alıp, tepeden tırnağa yenilenen, zincir emlak ofislerinin "Satılık" tabelaları asılı taş evlerin sayısı hızla artıyor. Kıyı Kanunu ihlallerine her gün bir yenisi eklenerek kamuya ait sahiller lüks rezidans projeleriyle çitleniyor.

Hem ticari alanlarda hem de konutlarda mülkiyetin el değiştirmesi, kentin sosyo ekonomik yapısını da değiştiriyor. Peki Ayvalık'ta yaşanan sadece mekansal dönüşüm mü? Yoksa benzerleri büyükşehirlerde görülen bir "soylulaştırma" mı? Bu değişim kime hitap ediyor ve sonuçları ne olacak?

"Tektip, standart ve steril"

Kent hakkı üzerine çalışan mimar, koruma uzmanı Doç. Dr. T. Gül Köksal bu dönüşüm biçimini "Farklılıkları tektipleştiren, yaşamı standart ve steril hale getiren, ısrarla bir norm olarak sunularak arzu ve rıza üretecek şekilde yayılan kapitalist bir kentleşme" olarak tanımlıyor..

Peki, Ayvalıklılar bu hızlı kentleşme hakkında ne düşünüyor? Gazeteci Nilgün Kaya 2006'dan bu yana Ayvalık'ta yaşıyor ve Gazete Ayvalık adlı bir gazete çıkarıyor. Kaya için Ayvalık evlerinden kedilerine, kültürel özelliklerinden doğal güzelliklerine kadar özgün ve değerli bir kent. "Ne var ki Ayvalık’ı seyretmek kadar hissetmek ve anlamak gerek. Ayvalık’ın ruhunu ve hikayelerini yoğunluk, hız ve plansızlığa kurban etmemek gerek. Bu kaygıyı taşıyacak bir yerel yönetim, kent için kenti koruyan bir yol haritasını oluşturmalı" diyen Kaya'ya göre "Ayvalık’ta yaşayan herkesin; baktıkça farklılaşan, baktıkça şaşırtan Ayvalık’ı özenle korumak sorumluluğu olmalı"

“İki farklı Ayvalık var”

2006'da Ayvalık'a taşınan İspanyol seramik sanatçısı Ana Gomez de Pablos, kentin eski mahallelerinden birinde yaşıyor. Ana, "Bence iki farklı Ayvalık var. Biri turistlerin diğeri ise yerli halkın Ayvalık'ı. Turistlere yönelik her hizmet çok pahalı" diyor.

Ayvalık esnafının bu nedenle çok fazla müşteri kaybettiğini söyleyen Ana, Ayvalık'a tatile gelenlerin büyük bölümünün karşı kıyıdaki Midilli'yi tercih ettiğini çünkü orada uygun fiyatlara daha kaliteli hizmet bulduğunu söylüyor. Ana, son yıllarda açılan dükkanların kiralarını ödeyememe noktasına gelip kapandıklarına şahit olmuş, "Eğer ben de atölyede kiracı olsaydım çoktan kapatmıştım. 10 yıl önce satın alabildiklerimizi düşününce şimdi her şey en az beş misli pahalı. Ücretli çalışanların ve öğrencilerin durumu ise çok zor. Merkezde ev kiraları çok yükseldiği için kentin dışına taşınmak zorunda olanlar var" diyor.

İkinci iş olmadan geçinmek zor

AHTO isimli mekanın kurucularından Fulsen Türker ve ortağı Sertaç Girgin, daha önce Datça'da sahaf dükkanı açmışlar. Ayvalık'ta yaşamaya karar verip beş yıl önce buraya gelmişler. Fulsen, orta sınıfın yaşadığı krizin her yerde olduğu gibi Ayvalık'ta da yaşandığını söylüyor ve "Artık bizim bir müşteri kitlemiz kalmadı mesela. 7-8 sene önce Datça'da yaşadığımıza benzer bir krizi şimdi burada yaşıyoruz. Eskiden sadece kitap satarak geçinebilirken şimdi mutfak, kahve gibi ek gelir getirecek işlere yöneldik. Mülk sahibi olanlar çok daha şanslı ama bizim gibi kiracı olup dükkan işletenlerin hayatta kalabilmek için mutlaka ikinci bir iş yapması gerekiyor" diyor.

Ayvalık'ta 90'lardaki mahrumiyeti yaşamak

2020'de Ayvalık'a yerleşen Eskişehirli Özge-Tevfik Sirkeci çifti tarihi sebze-meyve halinin içindeki Eflatun Cafe'nin sahipleri. Özge, bazı açılardan hala 1990'ları yaşadıklarını; temel ihtiyaçlar konusunda eksikler olduğunu söylüyor. "Çok sık su kesintileri oluyor. Sağlık hizmetlerinde sorunlar var. Kış aylarında yoğun hava kirliliği nedeniyle bazı geceler açık havada bile nefes alamıyorsunuz. Tüm bunlara rağmen biz Ayvalık'ı sevdik, burada devam etmek istiyoruz" diyen Özge, ülkedeki zengin-yoksul arasındaki uçurumun çok daha görünür hale geldiği görüşünde. "Ayvalık'ın popülaritesinden kaynaklanan bazı sıkıntılar var. Marinaya AVM yapılması, küçük esnafın yavaş yavaş yok olması, dükkan kiralarının fahiş seviyelere gelmesi. Bunlar ciddi sorun. Şimdi ‘Ayvalık'a yerleşelim’ deseydik yapamazdık çünkü hayat çok pahalandı. Ayvalık artık parası olana hitap eden bir yer olmaya başladı"

Türkiye nereye gidiyorsa Ayvalık da oraya...

Mesut Yavrucuk, 2017'de eşiyle birlikte İstanbul'dan Ayvalık'a yerleşerek butik bir pansiyon açmış. Büyükşehrin kaosundan kaçarak rahat ve keyifli bir emeklilik dönemi yaşamak için Ayvalık'ı seçen Yavrucuk'u dinliyoruz;

"Biz buraya gelirken kaliteli bir yaşam, hayatı biraz yavaşlatma beklentisiyle geldik. Bu beklentilerimiz karşılandı diyebilirim ancak bir iş güç beklentisi ile gelseydik o zaman durum değişirdi. Ayvalık'ta gayrimenkul sektörü dışında, herhangi bir iş alanında çok fazla potansiyel yok. İnsanların Ayvalık'ta yaşaması için kuvvetli bir maddi altyapıya sahip olması lazım. 2017'den bu zamana kiralar 15-20 kat arttı. Gidişat nedir derseniz; Türkiye nereye gidiyorsa Ayvalık da oraya gidiyor. Büyük bir rant var, koca koca arazileri birileri alıyor. Bu araziler zeytinlik olmasına rağmen villalar yapılıyor. İnşaat onayları kolayca alınıyor. Üstelik ciddi talep de var. Ayvalık sahilinde koca koca apartmanlar görürsünüz. Bundan 40 sene önce belediye bunlara izin vermiş. Neyse ki yanlıştan dönülmüş. Dönülmeseydi burası Ataköy sahilindeki gibi beton-kent olurdu. Oysa eskiden Ayvalık'ta yaşayan Rumlar öyle bir kent organizasyonu yapmışlar ki bütün sokaklar denize açılıyor ve denizden gelen hava en yukarıdaki mahallelere ulaşıyor. Bu bir değerler meselesi. Biz gerek toplum olarak, temel değerlerden uzaklaşırken çıkar odaklı ve bencil bir noktaya gidiyoruz maalesef. Böyle bir yapıdan da doğru işler çıkmıyor"

Türk kahvesi yerine cappucino; Bergama tulumu yerine mozzarella

Değer erozyonuna, Ayvalık'ta yaşayan mimar Fatih Kurunaz da dikkat çekerek yaşanan dönüşümün küreselleşme ile hızlanan süreçte siyasi, ekonomik, sosyal ve kültürel değişimlerle beraber yaşanan insani değerlerdeki sarsılmayla ilişkili olduğunu belirtiyor. Kurunaz'ın söz ettiği sarsılma Türkiye'de kırsal ve kentsel kutuplaşmayı görünür hale getirmiş durumda. Ayvalık ve Bergama gibi tarihi kentlerde mülklerin el değiştirmesi sürecinde kent hafızası ve kentlilik bilincinin erozyona uğradığını belirten Kurunaz'a göre bu soylulaştırma ile kol kola giden bir süreç.

"Tarihsel bir geçmişe sahip olan bir bölgede oradaki tarihle çok da alakası olmayan yeni bir nüfus yaşamaya başlar. Bu bazen torunların bölgeye dönmesi gibi olumlu bir durum olurken çoğu zamanda insanların birbirlerini takip ederek, izleyerek mutlu oldukları bir dönemde “özenme” ile bölgeyi deneme tahtasına çevirir. Alt ve orta gelir grubuna karşı açık, net ve alternatifsiz olan Yerel Yönetimler ve Kamu Kurumları, bölgenin yeni sahiplerine o kadar çok karışmaz, denetlemez ve bazen de görmezlikten gelir. Bu durumu yıllardır okuduğu okulların yarattığı entelektüelliğe, kazandığı paralarla aldığı lüks araç ve konuta bağlayan yatırımcı ise Bergama ve Ayvalık’ın tarihini okumayı, Mübadeleyi anlamayı, yaşadığı kültürel mirasın ne olduğunu bilmeyi kendine hakaret görür. O ne görüyorsa o dur, ne yapmayı uygun buluyorsa doğrudur anlayışı ile konuya yaklaşır. Eğer Paris’te görüp beğendiği bir kafeteryada tadını çok sevdiği kruvasan ve kahve teması var ise Ayvalık’ta Barbaros Caddesindeki eski bir ekmek fırınını parizyen bir kafeteryaya çevirebilir hem de Türk/Yunan kahvesi yerine cappuccino satabilir. Ya da Napoli’de gerçek pizzanın margarita olduğunu keşfeden bir seyyah Bergama’nın Domuz Alanındaki eski bir konutu zorlayarak bir pizza dükkanına çevirebilir, hem de Bergama tulumu yerine mozzarella kullanabilir"

Kapitalist modernite yıkarak yaratıyor

Akademisyen T.Gül Köksal kentlerin 'metalaşmış bir ürün' mantığıyla sunulmaya başlandığı günümüzde Ayvalık gibi küçük ölçekli tarihi kentlerin '' kültür turizmi piyasasına'' sunulduğunu vurguluyor ve son olarak ekliyor:

"Metalaşmış bir ürün olarak kent, ulusal veya uluslararası pazarda yer bulabilmek amacıyla 20. yüzyılın sonlarına doğru bir ‘dünya kenti’, ‘marka kent’, ‘yarışan kent’ gibi yeni isimler alır. Bu isimleri ‘hak etmek’ için de kapitalist modernitenin yaratıcı-yıkımı mütemadiyen süreklilik gösterir ve kentler sürekli dönüşür. Bir yanda piyasada hızın, yeniliğin, akışın yoğun olduğu metropoller pazarlanırken, diğer yandan ‘citta slow-yavaş kent’, ‘tarihi kent’ gibi sıfatlarla yavaşlığı, tarihi değeri ve sükuneti ile küçük ölçekli kentlere değer atıfları yapılır, bunlar kültür turizmi piyasasına sunulur. Ayvalık, önümüzdeki günlerde de -eğer köklü bir dönüşüm olmazsa-, mevcut sistemin kentleşme dinamiklerini yaşamaya aday. Ancak anti-kapitalist bir kentleşme tahayyülü, diğer bir deyişle, kentin kullanım değerini merkeze alan bir kent hakkı yaratımı bu sürece çomak sokabilir".

61 proje arasında yer alan Selinos Deresi ve Çevresi 1. Etap Peyzaj Projesi ile Tabakhane ve Çırçır Binası Restorasyonları Uygulaması projeleriyle ödüle layık görüldü.

Tarihi Kentler Birliği’nin 2001 yılından bu yana düzenlediği “Koruma Özendirme Yarışması”, üye belediyelerin “kimlikli kent” kavramını güçlendirmesi için gerçekleşiyor. Atıl durumdaki yapıların restore edilerek yeniden yaşayan alanlara dönüşmesini hedefleyen yarışmada alanların kamusal alana dönüşmesi destekleniyor.

30 belediyenin 61 projeyle başvurduğu yarışmada, Selinos Deresi ve Çevresi 1. Etap Peyzaj Projesi proje alanında, Tabakhane ve Çırçır Binası'nın restorasyonu uygulama alanında ödül aldı. Şehrin tarihi dokusunun geleceğe taşınmasında önemli bir adım olarak değerlendirilen proje ve uygulama, Tarihi ve Kültürel Miras Koruma Proje ve Uygulama Özendirme Yarışması Sergisi’nde yerini aldı.

“BERGAMA İÇİN DAHA ÇOK ÇALIŞACAĞIZ”

Bergama Belediye Başkanı Prof. Dr. Tanju ÇELİK, kazandıkları bu ödüllerle ilçenin kültürel mirasını koruma yönündeki kararlılıklarını bir kez daha vurguladıklarını belirtti. "Bu projeler, hem Bergama'nın tarihine sahip çıkmak hem de geleceğe değerli bir miras bırakmak adına büyük önem taşıyor. Elde ettiğimiz bu ödüller, Bergama için daha çok çalışıp, üretmemiz gerektiğini gösteriyor” dedi.

Online alışveriş sitelerinde sahte zeytinyağı satışlarının arttığına dikkat çeken Şensal, sektörde kayıtdışılığın önlenmesi için denetimlerin tavizsiz uygulanması gerektiğini söyledi. Tarım ve Orman Bakanlığı'nın 2 Ekim 2024 tarihinde yayınladığı Taklit veya Tağşiş Yapılan Gıdalar Listesi'nde Ayvalık ve Edremit zeytinyağı diye satılan ancak içinde tohum yağı bulunan yüzlerce marka mevcut. Bakanlığın bu markalara nasıl bir denetim ve yaptırım uygulayacağı ise gerek üretici gerekse tüketiciler tarafından merak ediliyor.

Haber: Özgür Duygu Durgun

Aydın Şensal, yaklaşık üç asırdır Ayvalık'ın Altınova mahallesinde köklenmiş zeytin ve zeytinyağı üreticisi bir ailenin üçüncü kuşak üyesi. Şensal'ın büyük büyük dedesi, Osmanlı döneminde Altınova voyvodalığı yapmış olan (devlet adına vergi toplayan kamu görevlisi) Hoca Ömer Ağa. Önceleri un imalatı ile uğraşan Hacı Ömer Ağa zamanında, halen mülkü aileye ait ve1888'e tarihlenen Aktepe Zeytinyağları imalathanesi, İzmir-Çanakkale yolundan geçen kervanların konakladığı bir hanmış. Aktepe yöresinin taşlarıyla yapılan görkemli bina bugün artık kültür varlığı olarak tescillenmiş. Tarihi yapı Ayvalık Zeytin Üreticileri Derneği Başkanı Aydın Şensal'ın yönetiminde, zeytinyağı imalathanesi ve satış noktası olarak hizmet veriyor.

2 milyona yakın zeytinağacı bulunan Ayvalık, Türkiye'de zeytinyağı üretiminin yüzde 17'sinin yapıldığı Balıkesir bölgesinin en önemli zeytin ve zeytinyağı üretim merkezi. Zeytinde 'var yılı' olarak tabir edilen 2024'te üretici umutlu bir bekleyiş içinde. Balıkesir Sanayi Odası verilerine göre zeytin üretiminde bu sene geçen yıla kıyasla yüzde 65 artış bekleniyor. Zeytinyağı rekoltesindeki beklenti ise 400 bin ton civarında.

Öte yandan Ulusal Zeytin ve Zeytinyağı Konseyi'nin 2023-2024 üretim sezonu verileriyle hazırladığı en son rapor, iklim değişikliğine bağlı son yıllarda gelişen aşırı kuraklık ya da aşırı yağışların zeytinde tehlike çanlarının henüz bitmediğine işaret ediyor. Raporda kuraklık, fırtına, sel gibi ekstrem iklim olaylarının sık ve şiddetli bir şekilde yaşanıyor olması ile bunların zeytin tarımı üretimi üzerindeki olumsuz yönde etkilerinin yoğun olarak hissedilmeye başlandığına dikkat çekiliyor. Bu etkinin sadece üretimin miktarında değil, aynı zamanda elde edilen yağın kalitesinde ve kompozisyonunda da değişimlerin oluşmasına neden olduğu belirtiliyor.

1106 yaşındaki anıt ağaç hala ürün veriyor

Ayvalık Zeytin Üreticileri Derneği Başkanı Aydın Şensal raporda anlatılanları doğruluyor ve ekliyor; "Zeytincilikte en önemli tehditlerin başında iklim değişikliğinin de ötesinde insan geliyor. Çünkü çevreyi kirleten de talan eden de, iklim değişikliğini hızlandıran da biziz. Bunları yapmadığımız zaman, doğa kendi harikulade sistemi içinde yaşamaya devam edecek. Ancak artık ana unsurun para ve çıkar olduğu günümüzde en büyük tehdit maalesef insan"

Ayvalık'taki zeytin varlığının yarısından fazlasını, yaşları 200’ü geçen ağaçların oluşturduğunu söyleyen Şensal, 2005'ten bu yana sektörde. Şensal şöyle devam ediyor;

"1939 yılından bu yana yürürlükte olan bir Zeytincilik Kanunu'muz var. Dünyada başka bir örneği yok. Muhtemelen diğer ülkelerde zeytini koruma gibi bir ihtiyaç olmadığı zaten doğal olarak korunduğu için kanuna gerek duymamışlar. Böyle bir yasal kalkanımız olmasına rağmen bu kalkan defalarca delinmeye çalışıldı ülkemizde. Maden sahaları açılsın diye zeytinlik alanlar yok edilmek istendi. Dernek olarak bu konuda çok mücadeleler verdik. Kampanyalar yürüttük. Bu konuda geri adımlar atılmasını sağladık. Zeytin Ayvalık'ın, yani içinde bulunduğumuz bu coğrafyanın doğal bitki örtüsü. Burada sayıları 80'i bulan anıt zyetin ağaçlarımız var. Bunlardan biri de ailemizin arazisinde yer alan 1106 yaşındaki Koca Delice ağacımız. Gövdesi 5,5 metre olan bu dev ağacımız Türkiye'nin en yaşlı altı zeytin ağacından biri ve hala ürün vermeyi sürdürüyor"

Ayvalık'taki anıtsal zeytin ağaçlarını kayıt altına almak üzere 2018 yılında bir çalışma yapılmış. “Ayvalık’taki Anıt, Anıtsal ve Korunmaya Değer Zeytin Ağaçları” adlı bu çalışma kapsamında bugüne dek 81 anıt ağaç saptanmış. Çalışmayı yürüten uzmanlardan Prof. Dr.Abdullah Soykan, Ayvalık'taki iklim ve toprak yapısının çok sayıda yaşlı zeytin ağacının günümüze dek hayatta kalmasını sağladığını belirtiyor. Soykan ''Burhaniye Ören’deki Eski Edremit’te (Adramytteion) yapılan arkeolojik kazılarda zeytin çekirdekleri bulunduğunu belirterek, "M.Ö. 500’e tarihlenen bu kenti dikkate aldığımızda, Ayvalık mıntıkasında zeytin yetiştiriciliğinin 2500 yıl öncelere uzandığını söyleyebiliriz" diyor.

Bakanlık taklit ve tağşiş yapan firmaları yayınladı

Zeytin tarımının ve zeytinyağının en az 2500 yıldır kesintisiz yapıldığı Kuzey Ege coğrafyasında sürdürülebilir zeytincilik faaliyeti için olmazsa olmazlardan biri de piyasanın sağlıklı şekilde işleyebilmesi.. İşte zeytinyağındaki en önemli sorunlardan biri burada karşımıza çıkıyor; taklit, tağşiş ve kayıt dışılık.

Tarım ve Orman Bakanlığı'nın 2 Ekim 2024 tarihinde yayınladığı Taklit veya Tağşiş Yapılan Gıdalar Listesi'nde Ayvalık ve Edremit zeytinyağı diye satılan ancak içinde tohum yağı bulunan çok sayıda marka mevcut. 200'e yakın firmanın yer aldığı bu listeye tüketiciler bakanlığın guvenilirgida.tarimorman.gov.tr/GuvenilirGida/gkd/TaklitVeyaTagsis?siteYayinDurumu=True sayfasından ulaşarak, sahtecilik yapan firmalar listesini görebilir.

Ulusal Zeytin ve Zeytinyağı Konseyi'nin hazırladığı son raporda da sıkı denetimlere rağmen bu sorunun önüne geçilemediğine dikkat çekiliyor. Aydın Şensal, Ayvalık zeytinyağı adı altında farklı bölgelerden getirilip satışı yapılan çok sayıda ürün olduğuna belirtiyor. Şensal, bu tür ürünlerin sosyal medyada ve bazı büyük sanal pazar yerlerinde rahatlıkla bulunabildiğini belirterek örnekleriyle anlatıyor;

"Ayvalık ve çevresinde semt pazarlarının girişlerinde, araba bagajlarında ve genellikle pet şişelerde bu tür ürünlerin Ayvalık zeytinyağı adıyla satıldığını görüyoruz. Buralarda kolluk kuvvetleri veya jandarmanın daha fazla denetim yapması gerek. Konuyu ciddi şekilde ele almak zorundayız zira sektörümüz kayıtdışılıktan büyük zarar görüyor. Bundan 10 sene önce Edremit yolu üzerinde karadut satan onlarca yol üstü tezgah vardı. Oysa bu bölgede karadut yetişmez. Satılan şey boyalı bir su. O dönemde konu ciddiye alındı ve denetimler sayesinde bu satış noktaları hızla azaldı. Zeytinyağında da yıllardır aynı kayıt dışılığı görüyoruz. Bazı büyük marketlerde ve pazar yeri olarak çalışan alışveriş sitelerinde zeytinyağı olarak satılan ama zeytinyağı olmayan ürünler satılıyor. Ayvalık adı çok sık kullanılıyor"

Büyük üreticilerin, ulusal firmaların sahte ürünlerle mücadelede ortak tavır alması gerektiğini belirten Şensal, "Biz sektörde bireysel bir mücadele veriyoruz ancak bu merkezi idarenin harekete geçmesi gereken bir konu. Özellikle tağşiş konusunu gündeme getiren, televizyonlar için bir kamu spotu hazırlanıp tüketici bilgilendirilebilir.Bugüne dek Ankara'daki yetkililere bu taleplerimizi ilettik ancak olumlu yanıt alamadık" diyor.

Adı sanı belli markalardan satın alın

Peki, tüketici tağşiş edilen, yani içine farklı maddeler katılan bir ürünü orjinalinden ayırt edebilir mi?

Şensal, bunun mümkün olmadığını belirtiyor. "Tüketicilere verebileceğim en iyi tavsiye zeytinyağını yeri yurdu belli olan üreticilerden almaları. Geçen gün sosyal medyada Ayvalık Küçükköy'de yağ sattığını söyleyen firmanın reklamını gördüm. Aradım ve oraya gidip bizzat yerinden alacağımı söyledim. Telefondaki kişi sadece online satış yaptıkları cevabını verdi. Bu açık açık sahtecilik yaptıklarını gösteriyor. Başka bir kez de, bir alışveriş sitesinden online zeytinyağı sipariş ettim, gayet güzel bir ambalajda geldi. Hemen analiz ettirdim, pamuk yağı çıktı. Şikayetçi olmama rağmen bu marka hala aynı sitede satışa devam ediyor"

Taklit ve tağşişin hem haksız rekabete hem de kayıt dışılığa yol açtığını belirten Şensal, bu durumun önlenememesi halinde sektörün önemli zarar göreceğini söylüyor.

Zeytinyağında kalite zeytin tanesinden başlar

Şensal, iyi zeytinyağında kalitenin ağaçtaki zeytin tanesinden başladığını; zeytinyağının renginin tek başına bir kalite belirteci olmadığını belirtiyor ve "İyi bir zeytinyağı iyi bir zeytin tanesinden olur. Çimen kokar, yeşil elma kokar. Çağla, hatta taze kesilmiş domates kokar. Bu saydıklarım Ayvalık zeytinyağının karakteristik özellikleridir. Bayat zeytinyağı boya kokar çünkü okside olmuştur. Sıkıma girene kadar süreçte zeytin beklemişse, temas nedeniyle kızışma oluşur. Bu unsur zeytinyağına da geçer. Kaliteli zeytiyağı elde etmek bir süreçtir. Öncelikle toprağınıza iyi bakacaksınız, zeytininize çok iyi bakacaksınız. Zamanında toplayacaksınız, kısa zamanda yağa dönüştüreceksiniz ve doğru bir şekilde saklayacaksınız. Zeytinyağında renk kesinlikle kalite kriteri değildir, temel kriter kokusu ve tadıdır" diyerek önemli ipuçları veriyor.

Zeytin üreticileri şimdilerde erken hasada hazırlanıyor. Eskiden hasat zamanının ocak ayında başladığını söylüyorlar. Neden şimdi bu kadar erken yapılıyor zeytin hasadı? Aydın Şensal, bu durumu iklimsel değişim kadar kültürel değişim ve artan bilinçle açıklıyor:

"Eskiden erken hasat kültürü yoktu, hatta yılbaşından önce sırık vurulursa jandarma gelip ceza keserdi der büyükler" diyor Şensal. "Ancak Ocak ayına dek beklersek zeytin kalitesi düşüyor. Zeytinin toprağa düşmesini istemiyoruz çünkü toprakla temas eden zeytinin asidi yüksektir. Bu zeytinleri rafine fabrikasına verirsiniz, yüksek asit fabrikada 0.3'e düşürülür. Ayrıca eskiden perakendecilik yoktu, toptan ticaret yapılırdı. Perakendecilik çıkınca kaliteyi artırma adına hasat öne çekildi. Bu arada erken hasadın sağlık açısından faydası gündeme geldi. Tüketici bilinçlendikçe erken hasat ürünleri talep etmeye başladı"

Sıfır asit diye bir kavram yok

Zeytinyağında en doğru asidite oranı hakkında ise şu bilgileri veriyor:

"Bazı konularda çok fazla bilgi kirliliği söz konusu. Zeytinyağında da böyle bir durum var. Hatta müşterilerimizden bazen sorular alıyoruz, sıfır asidite diye bir şey olmadığını söyleyelim öncelikle. Literatürde olmayan bir kavram bu. Yanlış bilgiler hızla yayılıyor maalesef. Biz her defasında dilimiz döndüğünce anlatıyoruz. Hatta öyle ki, sıfır asit diye satsam hemen alacak bir profil oluştu. Oysa böyle bir şey yok. Yağın natürel sızma olması için ideal oran 0.8. ancak asit oranı da tek başına gösterge değil aynı zamanda yağın hiçbir kusur içermemesi lazım. Asiditesi 0.7 olan bir zeytinyağı kusur içerebilir, örneğin bayat olabilir. İklim değişikliği nedeniyle bu tür kusurlarla maalesef daha sık karşılaşıyoruz. Bazen bakıyorsunuz yağ güzel kokmuyor ya da bir anda zeytin sineği popülasyonu artıyor. Bu zeytinyağı kalitesini çok etkileyen unsurlardan biri. Geçtiğimiz yıllarda bu nedenle sızma zeytinyağı çıkmadı Ayvalık'ta. Dolayısıyla iklim değişikliği kaliteyi etkiliyor. Bu sene ağaçlarımızın dolu olmasına seviniyoruz ancak bir yandan da kurak bir yıl geçirdik. Ağaçlardaki zeytinlerde yanma meydana geldi. Şimdi tek umudumuz yağışların başlaması"

Son sorumuz zeytinyağının bu seneki raf fiyatı konusunda, Şensal fiyat politikalarının nasıl belirlendiğini şöyle anlatıyor:

"Fiyat için doğru maliyet hesabı yapmak gerekiyor, toplama maliyetleri, nakliye masrafları, tayfanın size getirdiği kilo bütün bunlar bölünür ve bir kiloluk zeytinin toplama maliyeti çıkar. Ayrıca erken hasatta 10 kilo zeytinden 1 kilo yağ elde edebilirsiniz. Bu da maliyeti yükseltir. Bunun ötesinde araziniz için yaptığınız masrafın ağaç başına maliyeti ile ne kadar zeytin topladığınız da var. Kısacası maliyet hesabında çok fazla değişken söz konusu. İşçi maliyetinden ağttğınız gübrenin kalitesine pek çok değişken raftaki fiyatı belirler"

Manisa Büyükşehir Belediye Başkanı Ferdi Zeyrek, Halk Ekmek büfesinde vatandaşlara ilk satışları gerçekleştirdi. Ekmekleri tek tek poşetleyerek vatandaşlara veren Başkan Zeyrek, uygulamayı hayata geçirmekten dolayı mutluluk duyduğunu belirtti.

İLK ÖRNEK DİKİLİ’DE

Türkiye'de halk ekmek projesi ilk defa 1980-90’lı yıllarda Dikili’de hayata geçirilmişti. Belediyeye ait ekmek fırınında ekmek, piyasa fiyatının 3'te 1'i kadardı. Dönemin belediye başkanı Osman Özgüven ayrıca şehir içi ulaşımı, okul servislerini, sağlık hizmetlerini de ücretsiz yapmıştı. Asıl ülke gündemine oturan uygulaması suyun ücretsiz verilmesiydi. Önce 10, ardından 13 tona kadar su kullanımını ücretsiz hale getiren Özgüven, kamuyu zarara uğrattığı iddiası ile yargılanmış ve kamuoyu desteğini arkasına alarak beraat etmişti.

ZEYREK: “RANTA GİDEN PARAYI KESİP HALK VERİYORUZ”

Benzeri uygulamalar Manisa’dan gelmeye başladı. Öğrencilere bazı bölgelerde ücretsiz ulaşım olanakları ile ilgili çalışmalar başlatan Manisa Büyükşehir Belediye Başkanı Ferdi Zeyrek “Su insani kullanım hakkıdır” diyerek ilk 2 ton su ücretini 1 lira, sonraki su kullanımlarında da yüzde 30 indirim yaptı. Daha önce sözcü gazetesine açıklama yapan Zeyrek, Dikili örneği içinde; “Fikri, zikri ve duruşuyla öncülüğümüzü yapan, çok saygı duyduğum Osman Başkanla aynı noktadayım. Belediyeler kamu kurumudur, ticarethane değildir. Sadece suda değil, ulaşımda ve birçok sosyal belediyecilik uygulamamızla vatandaşımızın üzerindeki yükü hafifletmeye çalışıyoruz. Halk ekmek fabrikası ve kent lokantaları açacağız” demişti.

SU 1 LİRA, EKMEK 5 LİRA

Halk Ekmek uygulamasının başlamasına ilişkin konuşan Başkan Zeyrek; “Halk Ekmek uygulamasını hayata geçirdiğimiz ve vatandaşların ekonomisine fayda sağlayabildiğimiz için gerçekten çok mutluyum. Ekmeğimiz sıcak, taze ve sağlıklı. Sadece 5 TL. Seçim sürecinde söz vermiştik, su 1 lira olacak, ekmek 5 lira olacak diye bu sözümü yerine getirmenin mutluluğunu yaşıyorum. Halk Ekmek büfeleri yakında 17 ilçemize taşınacak” dedi.

Halk Ekmek satışının ardından mahalle sakinleriyle bir araya gelen Başkan Zeyrek, vatandaşların taleplerini dinledi. Yapılacak çalışmalar hakkında bilgilendirmede bulunan Başkan Zeyrek, talepleri not aldı.

VATANDAŞLAR MUTLU! “GARİBAN İNSANLAR FAYDALANIYOR”

Gıyasetten Boztaş isimli vatandaş; "Başkanımız sözünü tuttu. Halk Ekmek mahalleye geldi. Ekmeği dağıtıyor. Millet, gariban insanlar faydalanıyor. Ekmek çok güzel. Ben de ekmek aldım. Fırın 10 TL’ye veriyor. Gariban nerden alacak bu ekmeği. 10 tane alsa 100 TL, nasıl alacak. Şimdi 10 tane ekmek alıyor 50 TL. Halk Ekmek gelmeyecek deniyordu. Gelecek niye gelmeyecek. Başkan daha 4 aydır görevde. Allah razı olsun. Bizim ekmeğimiz geldi mahalleye" şeklinde konuştu.

Mustafa Oğuz, “Çok mutluyuz. Allah başkanımızdan razı olsun. Teşekkür ediyorum. İhtiyaç sahiplerinin hepsi istifade ediyor. Ekmeğimi de aldım, her gün de alacam. 5 TL para değil.”

Alican Gus, “Bizim başkanımız güzel bir insan. Allah razı olsun, ekmeği ucuza veriyor. 5 TL ucuz ekmek.”

Ali Rıza Karakaş, “Allah için çalışıyorlar. AK Parti’den çok üstün. Halk Ekmek sözünü yerine getirdi. Ekmek aldık. Fiyatlar güzel, ekmekler güzel. Böyle devam ederse çok güzel olur.”

DİKİLİ'DE NELER OLMUŞTU?

Osman Özgüven, Dikili Belediye Başkanı iken sadece ücretsiz su politikaları ile dikkat çekmiyordu.  Döneminde şehiriçi ulaşımı üCretsiz yaptı. Okul servisleri de ücretsizdi. Otobüse binen öğrencileri evlerinin önüne kadar bıraktırdı. Öğrencilerin okul ihtiyaçları belediye tarafından ücretsiz karşılandı. Öğrencilere burs sağlandı. Dikili Belediyesi eski Halk Sağlığı Merkezi'nde, sağlık hizmetleri sembolik olarak 1 TL idi. Parası olmayandan bu ücretler de alınmıyordu. Belediye'ye ait ambulans ile hastalar İzmir ve Bergama'ya ücretsiz taşınıyordu. Engelli bireylere ücretsiz dolmuş tahsis edilmişti. Belediyeye ait ekmek fırınında, ekmek piyasa fiyatının 3'te 1'i kadardı.

Suyu ücretsiz verdiği için yargılanan Osman Özgüven ise gazetelere verdiği demeçte, suyun temel yaşam hakkı olduğunu, para ile satılmaması gerektiğini belirterek “Yargılandığım davada verilen beraat kararı ile suyun ticarileştirilmesi için çaba sarf edenlere karşı suyun bir hak olduğu, bir meta olmadığı mahkeme kararı ile kanıtlandı. Mahkemenin bu kararı ile suyun kamusal bir hak olduğu ortaya çıktı. Su hakkına sosyal belediyecilik anlayışı ile yaklaşılmalı. Belediyeler ticarethane olmaktan çıkarılmalı. Halka hizmetin ticareti olmaz” demişti.

Bergama’nın Bahçelievler Mahallesi Bayatlı mevkiinde, son günlerde arka arkaya gelen köpek ölümleri hayvan severleri çileden çıkardı. Bir hafta içerisinde kimliği belirsiz kişiler tarafından 7 köpeğin zehirlenerek öldürülmesi yöre halkı tarafından protesto edildi.

Bayatlı Sitesi önünde buluşan vatandaşlar tarafından “Kısırlaştır, aşılat, yerinde yaşat”, “Kanlı yasayı geri çek”, “Sokaktaki cana sahip çık”, “Yasa değil katliam”, Suçlu hayvan yoktur, suçlu sistem vardır”, “Katliama dur de”, “Susma haykır, katliama hayır”, “Yaşam ve özgürlük haktır” ve “Köpekler değil, katiller uyutulsun” yazılı dövizler açıldı.

Köpeklerin zehirlenerek öldürülmesinin kamera kayıtları incelenerek bulunmasını isteyen ve ölümler hakkında suç duyurusunda bulunan vatandaşlar, basın açıklamasında bulundu. Yapılan açıklamada ise; “Bugün burada sadece bize bildirilen ve bizim bildiğimiz yaklaşık on kadar köpeğin acımasızca katledilmesidir. O hayvanların sesi olmak için merhametli, vicdanlı arkadaşlarla burada bulunuyoruz” denildi.

Sokak hayvanları düzenlemesinin meclisten geçmesinin ardından katliamların arttığını belirten vatandaşlar tarafından yapılan açıklamasında ayrıca; “Bizler bu yasanın katliama yol açacağını biliyorduk. Çok uyardık, kendimizce bir şeyler yaptık ama olmadı. Bu yasa meclisten geçti, geçtiği gibi de katliamlar başladı. Bugün Bergama’da, dün Soma’da yarın kim bilir nerede bu canlılar katledilecek. Tarım İlçe Müdürlüğü’ne, İlçe Emniyet Müdürlüğü’ne bilgi verildi. Bu bölgedeki kameralar inceleniyor. Köpekleri açlığından vuran, bir lokma yiyecekle canını alanlar elbette bulunacak. Bizler sonuna kadar bu işin peşini bırakmayacağız. Katil bulunana kadar iz sürmeye devam edeceğiz. Geçen gün Manisa’da yavru iki kedi süpürgeyle öldürüldü. Katil tutuklanarak ceza evine gönderildi. Er yada geç buradaki köpeklerin katili de yakalanıp, cezasını çekecek” sözlerine yer verildi.

Hayvan severler tarafından yapılan basın açıklamasına destek veren CHP Bergama İlçe Başkanı İsmail Durmaz ise; “Biz CHP’si olarak bu yasayı kınıyoruz. Bu hayvanlarımızı katletmeye yönelik çıkarılan yasanın, genel merkezimiz düzeyinde Anayasa Mahkemesi’ne başvurarak iptalini istedik. CHP’li belediyeler hayvanlarımızın korunarak yaşaması için elinden geleni yapacaktır. Bu yasayı çıkaranları kınıyoruz” dedi. Açıklamada söz alan CHP Meclis Üyesi Özcan Bilir’de yasa yapıcıların bir an önce bu yasayı geri çekmelerini istedi.

Atatürkçü Düşünce Derneği Bergama Şube Başkanı Bülent Köse ise; “Sokak hayvanlarının bir yasayla yaşayıp, yaşamayacağına biz karar veremeyiz. Bu canlıları yaşatmak bizlerin görevi olmalı. Bergama Bayatlı’da yaşanan bu vahşeti mutlaka gün yüzüne çıkartmalı, sorumlularının da bulunmasını sağlayarak hesabını sormalıyız” dedi.

Basın açıklamasında sırayla söz alan site sakinleri de köpekleri zehirleyenlerin bir an önce bulunmasını ve gerekli cezanın verilmesini istediler.

İzmir’in koyları ve plajlarıyla ünlü turistik ilçesi Dikili’de vatandaşlar kendi sorunlarına sahip çıkarak deniz kirliliğini gündeme getirmiş, Dikili Halk Meclisi öncülüğünde Mahalle Meclisleri, Dikili Kültür ve Çevre Platformu (DİKÇEP), Dikili Kadın Platformu temsilcileri İzmir Büyükşehir Belediyesi önünde basın açıklamasında bulunmuştu.

Foto: Arşiv (İzmir eylemi)

İZSU: “BAKANLIĞIN KARARI BEKLENİYOR”

Bunun üzerine İZSU yetkilileri tarafından halk temsilcilerine bilgilendirme yapılmış, açıklamada Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nın onay vermesinden sonra tesisin ilçeye kazandırılacağı açıklanmıştı. Açıklama sonrası Dikili’deki yaşam hakkı savunucuları ise Dikili Halk Meclisi adı altında ve "Acil atık su arıtma tesisi istiyoruz” pankartı altında büyük bir imza kampanyası başlattı. İmza metninde, "Dikili Biyolojik Atıksu Arıtma Tesisi’nin yapımı için İZSU’nun proje başvurusu 4 aydır Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nın onayını bekliyor. Bakanlığın projeyi ivedilikle onaylamasını, İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin de yapım sürecine hemen başlamasını istiyorum" ifadeleri yer aldı.

11 BİN 775 İMZA TOPLANDI

10 gün süren imza kampanyasında ise Dikili’nin nüfusunun dörtte biri kadar 11 bin 775 adet imza toplandı. Toplanan imzalar ise bugün Dikili Atatürk Meydanı’nda yapılan basın açıklaması sonrasında Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, Valilik, Kaymakamlık, Dikili Belediyesi ve İzmir Büyükşehir Belediyesi gibi ilgili kurumlara gönderildi.

DİKİLİ BİYOLOJİK ARITMA PROJEMİZİ ONAYLAYIN!

Dikili Atatürk Meydanı’nda ise Halk Meclisi adına Serap Acar tarafından yapılan basın açıklamasında; “Dikili Halk Meclisi olarak ilk kez 31 Ağustos 2023 tarihinde yine bir imza kampanyası yaparak sorunu gündeme getirdik. Talebimiz üzerine İzmir Büyükşehir Belediyesi proje çalışmalarını başlattı. Ardından, 28 Eylül 2023 tarihinde İzmir Büyükşehir Belediye başkanı olan Sn. Tunç Soyer Dikili halkına Biyolojik Atıksu arıtma tesisinin yapılacağını müjde olarak duyurdu. Bunun sonucunda da, 16 Şubat 2024 tarihinde, İzmir Büyükşehir Belediyesi meclis kararı ile Biyolojik Arıtma Tesisinin yapılmasını onaylandı, uygulama projeleri hazırlandı, yer tahsisi yapıldı, ÇED raporları alındı. İzmir Büyükşehir Belediyesi bugün; ‘Biz biyolojik arıtma tesisini yapacağız, Çevre, Şehircilik Ve İklim Değişikliği Bakanlığının projeyi onaylamasını bekliyoruz’ diyor. 10 günde 11.775 imza veren bizler de Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’na sesleniyoruz: Dikili Biyolojik Arıtma Projemizi onaylayın! Ve ekliyoruz, İzmir Büyükşehir Belediyesine sesleniyoruz: Tüm ön hazırlıklarınızı yapın ve onaylandığı gün projeyi başlatın”

“DENİZİMİZ GÖZLE GÖRÜLÜR VE KOKUSUYLA HİSSEDİLİR BİÇİMDE KİRLENDİ”

“Çünkü bir turizm kenti olan ilçemizde atıksu arıtma tesisi yok! İzmir’in 29 ilçesinde atıksu arıtma tesisi var ama Dikili ilçemizde arıtma tesisi olmadığı için kanalizasyon ve diğer tüm kirleticiler doğrudan denize bırakılıyor. Denizimiz artık gözle görülür ve kokusuyla hissedilir biçimde kirlendi, sağlığımız için tehdit oluşturuyor. Deniz ekosistemi ise telafisi olmayacak şekilde zarar görmeye devam ediyor!”

“GEREKLİ ADIMLAR ATILMADI”

“Dikili’ye Biyolojik Arıtma tesisinin yıllar öncesi yapılması gerekiyordu. 2016 yılında yayınlanan Kuzey Ege Havzası Kirlilik Önleme Eylem Planında denizimizin alarm verdiği, Dikili arıtma tesisinin devreye alınması gerektiği; Salihler, Kabakum ve diğer ilçe mahallelerinin merkezi arıtmaya bağlanmasının şart olduğu belirtilmiş olmasına rağmen, adım atılmadı” sözlerine yer verildi.

Erdinç, kitabının güncel verilerle genişletilmiş yeni baskısında (Doğan Kitap, Haziran 2024), uyuşturucunun Anadolu kentlerini gözle görülür biçimde ele geçirdiğine dikkat çekiyor.

Yüzyılın başından bu güne uyuşturucunun şaşırtıcı serüvenini ilk kez yayınlanan belgelerle gün yüzüne çıkaran kitapta İstanbul’da kurulan eroin fabrikaları, bu fabrikaların arkasındaki narkoelitler, Cosa Nostra’dan Yakuza’ya uzanan ilişkiler ağı, 1930’lu yıllarda İstanbul sokaklarından günümüz Türkiyesi’ne Anadolu’nun en ücra köşelerine uzanan madde bağımlılığı resmi belgeler ve güncel raporların ışığında inceleniyor.

1920’lerden günümüze uzanan kapsamlı içeriğiyle araştırmacı gazeteciliğin önemli örneklerinden biri olan Overdose Türkiye, ilk kez 2004 yılında yayımlandığında Cumhuriyetin ilk yıllarındaki narkotik kaçakçılığa ilişkin belgeleri, 1990’larda yükselen eroin dalgasının gerçek bilançosunu, organize suçun siyasete nüfuzunu şaşırtıcı biçimde kamuoyuna sunmuştu. 20 yıl sonra hazırlanan gözden geçirilmiş ve yenilenmiş baskı yine gün yüzü görmemiş bilgi ve belgelerle okurun karşısına çıkıyor.

Kitabın 2024 baskısında Türkiye’de narkotik kaçakçılık ve ondan beslenen organize suçun yarattığı tablo tüm boyutlarıyla gözler önüne serilirken; orta halli Anadolu şehirlerinin uyuşturucu tüketiminde geldiği ürkütücü nokta ilk kez kamuoyuna yansıyan verilerle aktarılıyor.

Yapılan risk analizlerine göre İzmir, uyuşturucu tüketiminde en yüksek riskli il olarak öne çıkıyor. Gazeteci Cengiz Erdinç, İzmir'de metamfetaminin yükselişine dikkat çekiyor. Yakın gelecek için vahim sonuçlar getirebilecek bu durumun olası nedenlerini ve İzmir özelindeki riskleri Erdinç ile konuştuk.

Kitabınız nedeniyle Aydın, Karaman, Isparta gibi uyuşturucu tüketiminin yüksek olduğu iller konuşuluyor, fakat İzmir’den de "en yüksek riskli il" diye söz ediyorsunuz. İzmir neden yüksek riskli, bunu açar mısınız?

Bu risk analizi bir ilin uyuşturucu suçlarına maruz kalma olasılığını ölçüyor. 42 parametre var. Bunların bir bölümü demografik veriler. Polisin ciddi bir mantalite değişikliği ile sadece narkotik verileri değil, bekar sayısı, tarım alanı azlığı, göç gibi demografik ölçütleri de göz önüne almasıyla belirleniyor. İşte İzmir 82 il içinde bu verilere göre en yüksek riske sahip. Ayrıca atık su analizine göre esrar, kokain ve metamfetamin tüketiminde de ilk sıralarda.

Bunu destekleyen başka veriler de var mı?

Evet, kısıtlı verilere rağmen İzmir’deki durumu destekleyen başka veriler de var. TÜİK’in Adalet Bakanlığı istatistiklerine dayanarak suç işlenen illere göre ceza ve infaz kurumlarına gelen hükümlü sayıları, yetişkin nüfusa oranlandığında İzmir uyuşturucu kullanım suçlarında 2007-2020 arasındaki 14 yıllık dönemde ortalama yüz bin nüfusta 20 hükümlüye sahip ki bu 2020 yılında yüz binde 54 olmuş.  Yine imal ve ticaret suçlarında da 14 yılın ortalaması yüz bin nüfusta 20 hükümlüyle 18. sırada.

İZMİR'İ RİSKLİ YAPAN FAKTÖRLER...

Peki bu nasıl açıklanabilir, neden İzmir’de böyle bir yoğunluk var?

Buna kesin bir cevap vermek güç, çünkü göz önüne alınması gereken çok faktör var. İzmir pandemi sonrası en çok göç alan illerden biri, turizmin yoğun olduğu bir şehir, bunun dışında yoğun bir sanayii ve buna bağlı çalışan nüfus var.  İşsizlik ve tarıma elverişli toprakların azalmasının yoğun hissedildiği bir şehir. Ayrıca İzmir’in komşuları Balıkesir, Aydın, Muğla, Denizli, Uşak gibi yoğun uyuşturucu tüketimi, ticareti ve organize suç faaliyeti olan illerle de ilişki içinde. Zaten tüketimin kaba haritasına bakıldığında Urfa-Antep-Mersin hattından İzmir’e kadar olan bütün coğrafyada şaşırtıcı ve yaygın bir tüketim var. Bunun üzerine daha kapsamlı araştırmaların yapılması da gerekiyor.

Ege bölgesi de öne çıkıyor, bunun bir açıklaması var mı?

Bu iller geleneksel olarak afyon üreticisi olan iller, Isparta, Uşak, Afyon. Osmanlı İmparatorluğu’ndan gelen bir üretim var. Bunun bıraktığı bir kültürel miras olabileceğini düşünüyorum. Ayrıca İzmir geçmişte üretilen afyonun ihraç edildiği önemli bir liman kenti. Hala liman özelliği var, Aliağa örneğin demiryolu, karayolu ve deniz yolunun kesiştiği önemli bir kavşak noktası. 1930’larda İzmir’de de eroin fabrikası kurma girişimleri var.  Öte yandan organize suç vakalarında da İzmir hareketli bir şehir.

KIYI RANTI ORGANİZE SUÇU BESLİYOR

Peki organize suçla nasıl bir bağı olabilir?

Narkotik ticareti organize suçun itici gücü, motoru. En yüksek gelir buradan elde ediliyor ve hızlı bir büyümeye yol açıyor. Bunun dışında kaba bir gözlemle söyleyecek olursak geçmişte devletin pamuk, tütün, incir ya da afyon gibi tarım ürünlerinde devletin büyük alıcı ve oyuncu olduğu yerlerde, özelleştirmelerden sonra devletin çekilmesi işsizlik ve yoksullukla birlikte tefeciliği, tefeciliğe bağlı gelişen organize suçu geliştiriyor. Yine benzer biçimde yoğun imar rantı olan bölgeler, kıyı rantının olduğu bölgeler hem organize suçu hem de uyuşturucuyu getiriyor.

İzmir için en yüksek tehdit nedir sizce?

Tüketime göre ilk sırada Aydın da olsa, İzmir de ciddi bir metamfetamin riski altında. Bu genç ve yoğun çalışan nüfusun olduğu irili ufaklı sanayi üretiminde, sanayi sitelerinde hızla yayılıyor. Tüketimin böyle kültürel bir yanı da var, yani belli meslekleri daha çekilir hale getirmek, zor koşullara daha çok dayanabilmek için, ki bu gerçek değil- ama böyle bir saikle hareket edenler de var.

Konu ile ilgili açıklamalarda bulunan BERTO Başkanı Lütfi Kolat; "Kentimiz için bugün güzel bir haberi vermek istiyorum. 2020 yılından beri süreci devam eden, takip ettiğimiz, Oda olarak çok önem verdiğimiz bir coğrafi işareti almış bulunuyoruz. Bergama Tulum Peynirinin coğrafi işareti alındı. Bu tescilin tüm Bergama'ya ve bölgemize hayırlı olmasını diliyorum" dedi.

Kolat ayrıca; "Coğrafi İşaret Tescili konusuna büyük önem veriyoruz. Çünkü bu tescil ile birlikte, o ürünün sadece bu topraklarda üretildiğini, tarifinin, yapılma şeklinin bir standardı olduğunu ve asla kopyalanamayacağını da tescillemiş oluyoruz. Ayrıca bu tescil, bizlere özgü bu ürünlerin geleceğe, bozulmadan aktarılmasında da büyük rol oynuyor"

"Bergama Tulum Peyniri, ne yazık ki yıllar önce alınan bir karar ile İzmir Tulumu'nun alt başlığı olarak yer alıyordu. Fakat büyük uğraşlar sonucu Bergama Tulum Peyniri'nin başlı başına ayrı bir tat olduğu ve tek başına değerlendirilmesi gerektiği konusundaki ısrarımızı ilettik. Tüm bu çalışmalar sonucunda da Bergama Tulum Peyniri'nin Coğrafi İşaret Tescili'ni almayı başardık. Bu sürecin başından beri emeği olan herkese teşekkür ediyoruz"

“SIRADA ÇIĞIRTMA VAR”

Bu odamızın aldığı beşinci coğrafi işaret. Sırada Bergama Çığıtması var. Onun da başarıyla sonuçlanacağını ve bu güzel haberi de önümüzdeki günlerde kamuoyu ile paylaşacağımızı öngörüyoruz. Müracaat ettiğimiz 6 tane daha coğrafi işaret var. Bu işaretlerle hem bu ürünlerin hem de bölgemizin tanıtımına katkı sağlayacağız” dedi.

Gösterimin ardından Türk ve Alman katılımcıların sorularını yanıtlayan Ulu, aşırı sağın endişe verici yükseliş gösterdiği Avrupa’ya çıkış yolu olarak Osman Özgüven ve yoldaşlarının yöntemlerini örnek gösterdi.

Avrupa’daki A Plus film festivalleri arasında yer alan Uluslararası Frankfurt Türk Film Festivali (FTFF 2024) sona erdi.

Festival, Frankfurt Başkonsolosluğu resepsiyonunun ardından Cine Star Metropolis Sinema Salonu’ndaki açılış töreni ile başlamıştı.

Açılışa ise Hessen Eyaleti SPD Milletvekili Turgut Yüksel, Frankfurt Büyükşehir Belediye Başkanı Mike Josef, Frankfurt Başkonsolosu Erdem Tunçer, Hessen Eyaleti Bilim ve Kültür Müsteşarı Ayşe Asar, Türkmenistan Frankfurt Konsolosu Myrat Ozbekbayev, Festival Başkanı Hüseyin Sıtkı, Frankfurt Malatya Fethiyeliler Derneği Başkanı Murat İlhan, Avrupa’dan Haberler Genel Yayın Yönetmeni Oktan Erdikmen, ünlü oyuncular Derya Alabora, Erkan Can, Cengiz Bozkurt, Çiçek Dilligil, Selin Kavak, Mehmet Özgür, Boran Kuzum, Sarp Apak, Timuçin Esen, Onur Tuna, yönetmenler Tolga Örnek, Murat Şeker, Gökmen Ulu, Emre Budak’ın yanı sıra çok sayıda Türk ve Alman izleyici katıldı.

24. FESTİVALİN ANA TEMASI “ŞİDDET VE SİNEMA”

Festivalin bu yılki proje ortağı Kültürlerarası İş Birliği ve Diyalog Derneği (KADİM) oldu. 40’tan fazla sinema filmi, kısa film ve belgeselin seçkiye girdiği festivalin ana teması “Şiddet ve Sinema” olarak belirlendi.

OSMAN ÖZGÜVEN FELSEFESİ AVRUPALILARA DA MODEL GÖSTERİLDİ

Festivalde, siyasi yaşamını SODEP, SHP, CHP ekseninde sürdüren, toplumcu demokratik belediyecilikte çığır açan, İzmir Dikili’nin eski Belediye Başkanı Osman Özgüven’le yoldaşlarının serüveninin anlatıldığı “Komünist Osman” belgeseli özel gösterim davetiyle yer aldı. Uluslararası Frankfurt Tiyatrosu’nda yapılan gösterimin ardından Yönetmen Gökmen Ulu, Türk ve Alman izleyicilerin sorularını yanıtladı. Gökmen Ulu, “Son yıllarda Avrupa’da da endişe verici boyutlarda yükseliş gösteren sağ ve aşırı sağ akımlar karşısındaki çare arayışında Osman Özgüven ve onurdaşları çözüm formülünü gözler önüne seriyor” dedi. Ulu, 12 Eylül Faşizmi ve aşırı sağın en güçlü olduğu dönemde demokrasi yanlısı kitleleri buluşturarak yeniden örgütlenme zemini hazırlayan Osman Özgüven’in bir kişinin ne çok şeyi değiştirebileceğinin çarpıcı örneklerinden olduğunu söyledi.
 

Ulu, “Osman Özgüven, bir zamanlar geleneksel merkez sağ fraksiyonlu toplum yapısı barındıran Ege kasabası Dikili’de dört dönem seçim kazanmayı başarmış ve ilçeyi solun kalesi yapmıştı. Bunu yaparken sağcılaşmadı, fikir namusunu korudu. Şimdi soru şu: Bunu nasıl başardı? Öncelikle sol yanında kalın bir cüzdan taşımayı değil, cesur ve temiz bir yürek taşımayı yeğleyen aydınlarla el ele vererek kolektif akla dayalı büyük bir sinerji oluşturdu. Toplumun gerisinde kalan, çıkarcı ve yozlaşmış bir politikacı değildi, ilerici bir önderdi. Emek, demokrasi, barış ekseninde verdiği mücadelede eşitlikçi ve özgürlükçü politikalar izledi. Manifestosunu oluşturduğu sosyal belediyecilik uygulamalarıyla insanların hayatına etkili dokunuşlar yaparak ve toplumun bütün renklerini kucaklayarak gerçekleştirdiği yerel yönetim devrimi model oldu. Yerel, genel, evrensel diyalektiğini çok iyi anlayan ve yaşatarak anlatan Özgüven’in felsefesi, aydınlığın kapısını açmanın anahtarlarından biridir” diye konuştu.

Ulu, Özgüven’in doğaya ve insanlığa kattığı değerler sonucunda memleketi ve siyasi partilerin sınırlarını aşarak adını tarihe yazdırdığına vurgu yaparak, “Adı yüzyıllarca saygınlıkla yaşayacak” dedi. 

Komünist Osman belgeselinin anlatıcıları arasında CHP Genel Başkanı Özgür Özel, SHP'nin son Genel Başkanı Murat Karayalçın, eski milletvekilleri Kemal Anadol, Atila Sertel, Mustafa Moroğlu, Kani Beko, hukukçular Arif Ali Cangı, Muhittin Üstündağ, Senih Özay, sanatçılar Genco Erkal, Zülfü Livaneli, Orhan Aydın, Suavi, Rutkay Aziz, Cahit Berkay, İzmir Büyükşehir Belediyesi'nin eski başkanları Yüksel Çakmur, Aziz Kocaoğlu, Tunç Soyer, eski Bergama Belediye Başkanı Mehmet Gönenç, gazeteci Oben Ulu, arşiv görüntüleriyle Uğur Mumcu, İlhan Selçuk, Oktay Akbal, işçiler, belediyeciler ve Dikilili yurttaşlar yer alıyor.

ÖDÜLLER SAHİPLERİNİ BULDU   

2024 yılının “Vefa Ödülleri”ne Aliye Rona ile Belkıs ve Avni Dilligil değer görüldü. Dilligil Ailesi adına ödülü tiyatro sanatçısı Çiçek Dilligil aldı. Oyuncular Erkan Can, Derya Alabora ve Mehmet Kurtuluş “Yaşam Boyu Başarı Ödülleri” ile onurlandırıldı. Yarışmacı bölümde ödül verilenler ise şöyle oluştu: 

En İyi Film: LCV- Lütfen Cevap Veriniz (İsmet Kurtuluş ve Kaan Arıcı)

En İyi Kısa Film (Türk): Gözlerin (Korhan Topçu)

En İyi Kısa Film (Alman): Amygdala (Nevin Hahn)

En İyi Belgesel: Rodakis’i Ararken (Kerem Soyyılmaz)

En İyi Senaryo: Yüzleşme (Filiz Kuka)

En İyi Müzik: Aniden (Branislav Jovancevic)

En İyi Yönetmen: 1 Gün 365 Saat (Eylem Kaftan)

En İyi Görüntü Yönetmeni: Karganın Uykusu (Ziya Kasapoğlu)

En İyi Kadın Oyuncu: LCV- Lütfen Cevap Veriniz (Melisa Şenolsun)

En İyi Erkek Oyuncu: LCV- Lütfen Cevap Veriniz (Ushan Çakır ve Cem Yiğit Üzümoğlu)

İZSU’nun yaptığı açıklamada, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nın onay vermesinden sonra tesisin ilçeye kazandırılacağı açıklandı.

HABER – FOTOĞRAF: GÖKMEN ULU

İzmir’in koyları ve plajlarıyla ünlü turistik ilçesi Dikili’de vatandaşlar deniz kirliliğini gündeme getirdi. Mahalle Meclisleri, Dikili Kültür ve Çevre Platformu, Dikili Kadın Platformu, Dikili Emek ve Demokrasi Platformu temsilcileri, İzmir Büyükşehir Belediye Başkanlığı binasının önünde toplanarak basın açıklaması yaptı. Yaşam hakkı savunucularına, bir süredir eylem yapmakta olan işten çıkarılan bir grup işçi ve Belediye – İş sendikası temsilcileri de destek verdi. Ekoloji hareketi üyeleri, “Acil atık su arıtma tesisi istiyoruz” yazılı pankart ve “Denizimiz yok oluyor”, “Dikili lağım kokuyor, yetkililer nerede”, “Dikili arıtma bekliyor” yazılı dövizler taşıdı. Topluluk, “Temiz deniz istiyoruz”, “Meclis onayı, ihale ne zaman” sloganları attı.

DİKİLİ’DE ÇOK BOYUTLU DENİZ EKO KIRIMI

38 derece sıcaklıkta, toplu taşımayla üç aktarma yapıp, 125 kilometre yol kat ederek belediyenin önüne geldiklerini belirten çevreciler, durumun vahametine dikkat çekerek halk sağlığının tehdit altında olduğunu duyurdu. Açıklamada, Dikili merkezli olarak geniş bir coğrafi alanda, çok boyutlu bir doğa deniz kırımı sorunu olduğu vurgulandı. Yaklaşık 48 bin nüfuslu ilçenin yaz mevsimi boyunca nüfusunun katlanarak üç yüz bine yaklaştığı, mevcut ilkel, katı atık parçalamalı derin deniz deşarj sisteminin işlevini yitirmiş durumda olduğu belirtildi. Zaman zaman kıyılarda ağır kokunun hakim olduğu ifade edilerek bir an evvel ultraviyole dezenfeksiyonlu, koku giderimli, biyolojik atık su arıtma tesisinin yapılması istendi. Bunun hayati bir ihtiyaç olduğu kaydedilen açıklamada, tesisin yapım işinin beş yıldır sürüncemede olduğu öne sürülerek, “Meclis onaylı ihale ne zaman yapılacak, tesisin yapımına ne zaman başlanacak” diye soruldu.

“HALK SAĞLIĞINDAN TASARRUF OLMAZ”

Sibel Şentürk’ün seslendirdiği açıklamada, tesisin yapımının Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın tasarruf tedbirlerine takıldığı iddiası dile getirilerek, “Doğanın bekası ve halk sağılığından tasarruf olmaz. Halkın sağlığı için çalışan yerel yönetim de temiz su da, temiz deniz de halkın hakkıdır. Alacağız” denildi. Açıklamanın ardından Kemeraltı’ndaki Milli Egemenlik Binası önünden Kültürpark’taki İzmir Büyükşehir Belediyesi Hizmet Binası’na yürüyen vatandaşlar konu hakkındaki dilekçeyi teslim etti. 

İZSU ÇEVRECİLERİ BRİFİNGE DAVET ETTİ

Eylemin ardından, yaklaşık iki ay önce mazbatasını alan İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Cemil Tugay, İzmir Su ve Kanalizasyon İdaresi (İZSU) Genel Müdürlüğü’ne konuyla acil olarak ilgilenilmesi için talimat verdi. İZSU Genel Müdürü, Dikilili sivil toplum kuruluşu temsilcilerine bugün saat 16:00’da brifing vermek için davette bulundu. İZSU, konu hakkında SÖZCÜ’ye açıklamada bulundu. “Dikili’nin atık suları ileri biyolojik yöntemle arıtılacak” başlıklı yazılı açıklamada hazırlıkların sürdüğü ifade edildi. İlçede mevcut kanalizasyon altyapısının yenilenmesine yönelik 210 km atık su ve 31 km yağmursuyu şebeke ve iletim hatlarının da projelendirildiği belirtilerek, bu kapsamda çevre kirliliği ve altyapının bütüncül olarak yönetilmesinin hedeflendiği belirtildi. Mevcut durumda atık suların derin deniz deşarjıyla bertaraf edildiği Dikili için ayrıca 2043 yılı projeksiyonuyla 41 bin 400 metreküp/gün kapasiteli ileri biyolojik uzun havalandırmalı aktif çamur prosesinde koku giderimli bir atıksu arıtma tesisinin de projelendirildiği ifade edildi.

ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI’NDAN ONAY BEKLENİYOR

İZSU’nun açıklaması şöyle tamamlandı:

“Arıtma tesisine ilişkin imar planı İzmir Büyükşehir Belediye Meclisi’nde onaylanarak, alanın İzmir Dikili Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişim Bölgesi olması nedeniyle Kültür ve Turizm Bakanlığı’na bildirildi. 28 Mart - 26 Nisan 2024 tarihleri arasında askıya çıkarılan imar planları herhangi bir itiraz gelmemesi üzerine kesinlik kazandı. Tesisle ilgili Çevre ve Şehircilik İzmir İl Müdürlüğü’nden ÇED gerekli değildir belgesi alındı ve mevzuat gereği projelerin Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından onaylanması bekleniyor. Süreçlerin tamamlanmasının ardından tesis ilçeye kazandırılacak.”

Türkiye’nin tüm kıyı sahilleri çeşitli işletmeler tarafından işgal ediliyor ve plajlar halkın ücretsiz kullanımına kapatılıyor. Kıyıların halka kapatılarak ticarileştirilmesine karşı mücadele eden 19 farklı çevre derneği ve platform bir araya gelerek Kıyı Hareketleri Dayanışma Ağı’nı (KIYIDA) kurdu.

KIYIDA bileşenleri, Akyaka, Altınoluk, Bodrum, Burgazada, Burhaniye, Çanakkale, Çeşme, Dalyan, Datça, Fethiye, Güzelbahçe, Heybeliada, İznik, Van, Ayvalık ve Dikili’de olmak üzere tam 17 farklı noktada eylem yaptı.

Dikili Kültür ve Çevre Platformu (DİKÇEP), Dikili Emek ve Demokrasi Platformu ve Dikili Halk Meclisi’nin desteğiyle Dikili Nazım Hikmet Parkı önündeki Malena Kumsalı’nda bir araya gelen vatandaşlar basın açıklamasında bulundular.

Yapılan açıklamada ise “Bir yandan kıyıların işletmeye açılması yoluyla özel-mülkleştirildiğini ve halkın serbest ve ücretsiz erişimine kapatıldığını görüyor, bir yandan da kıyılardaki doğal yaşamı bozan tüm yapılaşma ve hizmet adı altındaki faaliyetlerin kıyı ekosistemine geri dönüşsüz zararlar verdiğini biliyoruz” denildi.

Açıklamada ayrıca; “Türkiye’nin dört bir yanında mücadele eden kıyı hareketleri olarak bir araya geliyor ve bundan sonra mücadelemizi dayanışmayla daha da güçlendirerek, Kıyı Hareketleri Dayanışma Ağı'nı kuruyoruz. Kıyı savunucuları olarak bizler; doğanın bir parçası olan kıyıların yok edilmeye çalışıldığını biliyoruz”

Yeryüzünün varoluşuyla birlikte varolan kara ve su ekosistemlerinin kesişme noktaları, biyolojik çeşitliliğin en zengin olduğu kıyıların, iklim kriziyle birlikte yok olmaya doğru hızla gittiğini gören ve bu gidişe karşı mücadele etmeyi hepimizin insanca yaşaması için görev sayanlar bir araya geldik. Her yıl binlerce türün yok olduğu bir yeryüzünün, doğaya hakim olma anlayışındaki endüstriyel kapitalizmle mücadele etmeden kurtulamayacağının farkındayız”

“Kıyı savunucuları olarak, mücadelemizde haklıyız. Yaptığımız şey basit; kamusal haklarımızı, ekolojiyi ve müşterek varlığımız olan doğayı savunuyoruz. Yasal düzenlemelerin verdiği güvenceyi, kıyıların kamu yararına kullanılmasının zorunlu olduğunu biliyor, bizler zaten bizim olanı geri almak için mücadele ediyoruz. Kıyılar konusunda belirlenmiş kotalar üzerinden pazarlık yapmayacağımızın; bizlerden çalınan kıyıların hepsini geri istediğimizin bilinmesini istiyoruz”

“Kıyıların sadece insanların olmadığı bilinciyle, tüm ekosistemiyle bir bütün olarak korunması için, tüm kıyıların kendi doğallığında bırakılması için mücadele ediyoruz. Bu mücadelemizde, yerel yönetimlerin ve demokratik kitle örgütlerinin de dayanışma içinde olacağını biliyor ve tüm demokratik kurumları Kıyı Hareketleri Dayanışma Ağı ile birlikte mücadeleye davet ediyoruz” sözlerine yer verildi.

İşte rakamlar, oranlar ve analizlerle bütün ayrıntılar...

***

Bergama’da, 2019 yılında 80 bin 474 olan seçmen sayısı, 2024’te 84 bin 222’ye yükseldi.

11 bin 671 kişinin sandığa gitmediği seçimde 72 bin 551 oy kullanıldı.

Kullanılan oyların 69 bin 390’u geçerli sayıldı.

3 bin 161 oy ise geçersiz sayıldı.

CHP’NİN OY ORANI ARTTI, AKP’NİN DÜŞTÜ

Bergama’nın yeni Belediye Başkanı Tanju Çelik 35 bin 758 oy alarak, CHP’nin 2019 yılında aldığı 32 bin 874 oyu, 2884 oy artırdı.

Yüzdelik oranı ise 48’den, 51.53’e çıkardı.

AKP Bergama Belediye Başkan adayı Sadık Doğruer ise 29 bin 549 oy alarak ikinci sırada yer aldı. AKP, bu sonuçla 2019 yılında aldığı 33 bin 406 oydan 3 bin 857 oy eksik aldı.

Yüzdelik oranı ise 48,8’den, 42,6’ya düştü.

İYİ Parti'nin aday Nezih Özuyar ise 1,020 oy alarak seçimi üçüncü sırada bitirdi.

ÇELİK, BÜYÜKŞEHİR ADAYINDAN 354, MECLİSTEN İSE 947 OY FAZLA ALDI

Bergama’da İzmir Büyükşehir Belediye Başkanlığı’nda ise CHP’nin adayı Dr.Cemil Tugay 35 bin 404 oy aldı. AKP’nin adayı Hamza Dağ ise 6 bin 33 oy fark yiyerek 29 bin 371 oy aldı.

Dr Tanju Çelik, partisinin büyükşehir adayından 354 oy fazla almış oldu.

CHP, Belediye Meclis Üyeliğinde ise 34 bin 811 oy aldı.

Böylece Dr.Tanju Çelik, meclisinden de 947 oy fazla almış oldu.

***

“BİRLİKTE YÖNETECEĞİZ”

Seçimi büyük bir zaferle kazanan Dr.Tanju Çelik’in ilk açıklaması ise ‘Birlikte kazandık, birlikte yöneteceğiz’ oldu.

KİM, KAÇ ADET OY ALDI?

Bergama İlçe Belediye Başkanlığı seçiminde adayların aldığı oy miktarları şöyle:

Tanju Çelik – CHP: 35,758

Sadık Doğruer – AKP: 29,549

Nezih Özuyar – İYİ Parti: 1,020

Uğur Paçalı – Zafer Partisi 848

Kemal Ayrıç – DP: 507

Mutlu Metin – YRP: 444

Rojbin Tufan – DEM: 444

Halit Gül – Saadet: 261

Caner Yatar – BTP. 175

Reşat Uşar – HÜDA PAR: 107

Nurcan Taban – TKP: 87

Berk Oyar – DSP: 85

Ahmet Saygılı – bağımsız: 80

Yılmaz Seçkiner – AB Parti: 72

Özgür Doğu Saymaz – Vatan: 33

YENİ MECLİSTE YER ALAN İSİMLER

CHP bu sonuçlarla 19 üye alarak, 12 üye alan AKP karşısında üstünlük sağladı. Dikkat çeken bir başka detay ise meclise giren 4 kadın üyenin tamamının CHP’den olmasıydı.

2024 – 2029 döneminde Bergama Belediye Meclisi şu isimlerden oluştu:

CHP’li Üyeler (19 kişi): Ege Batu Eltez, Zafer Kaçmaz, Özcan Bilir, Ali Bor, Osman Selim Tok, Emel Ürper, Ümit Duran, Reşat Çakmak, Özge Özcan, Yunus Emre Oral, Ümit Harun Karagöz, Figen Günal, Oğuz Güler, Aynur Şafak Türkdoğan, Serdar Sinan, Seçkin Vural, Yıldıray Kayaköy, Burhan Keskin, Haluk Demirağ,

AKP’li Üyeler (12 kişi): Sabahattin Güzel, Sercan Akman, Serkan Saadettin Bölükoğlu, Gökçen Yazıcı, Mustafa Başol, Bilir Altay, Ömer Karakaya, Mehmet Balcı, Tahsin Erdoğan, İsmail Durmaz, Ömer Sezginler, Mehmet Önal,

İşte rakamlar, oranlar ve analizlerle bütün ayrıntılar...  

***

2019 yılında 35 bin 766 olan Dikili’de seçmen sayısı 2024’te 40 bin 714’e yükseldi.

8 bin 560 kişinin sandığa gitmediği seçimde 32 bin 154 oy kullanıldı.

Kullanılan oyların 30 bin 609’u geçerli sayıldı.

BIÇAK SIRTINDA SEÇİM

Dikili Belediye Başkanlığı kıran kırana yarışa sahne oldu. CHP Adayı Adil Kırgöz ile Bağımsız Aday Kemal Doyuran arasında nefes nefese mücadele yaşandı. Resmi olmayan sonuçlara göre, CHP Adayı Kırgöz seçimi 713 oy farkla kıl payı kazanabildi.

Kırgöz’e 11 bin 867 oy çıkarken, Doyuran 11 bin 154 oy aldı. Kırgöz’ün oy oranı yüzde 38,76, Doyuran’ın oy oranı yüzde 36,44 olarak gerçekleşti.

Cumhur İttifakı adına MHP'den aday gösterilen Sema Akıncı ise yüzde 15,46 ile 4742 oy aldı.

EN DÜŞÜK OY ORANINA SAHİP SONDAN İKİNCİ İLÇE

2019’da 16 bin 484 oy ve yüzde 57,70 oranıyla seçimi kazanan Adil Kırgöz’ün bu seçimde yüzde 38,77’ye düşerek bir hayli gerilediği görüldü. İlçe belediye başkanlığında, Selçuk’tan sonra en düşük oy oranına sahip ilçe Dikili oldu.  

TUGAY’A OY VEREN 6 BİN 352 CHP’Lİ KIRGÖZ’E OY VERMEDİ

Dikili’de CHP İzmir Büyükşehir Belediye Başkan Adayı Cemil Tugay’a 18 bin 219 oy atıldı. CHP seçmeninin 6 bin 352’sinin partisinin Büyükşehir adayına oy verirken, ilçe adayına oy vermediği ortaya çıktı.

(Seçim 2024 - Adil Kırgöz)

YÜZDE 65 İLE KAZANACAĞIM DEMİŞTİ

Adil Kırgöz, geçtiğimiz Şubat ayında yaptığı açıklamada, seçimi yüzde 65 oy oranıyla kazanacağını iddia etmişti. CHP Genel Merkezi yetkilileri de yaptırdıkları memnuniyet anketinde Kırgöz’ün CHP oylarını büyük ölçüde artırdığının görüldüğünü öne sürmüştü.

Kırgöz; 7 Aralık 2023 tarihinde Atatürk Meydanı'nda yaptığı konuşmada ise; "Dikili'deki anketler de bunu gösteriyor. Yüzde 70'in bir tık üzerinde bu seçimi bitireceğimizi düşünüyorum. Dikili'nin seçmeni bilinçlidir, ben güveniyorum" demişti. 

KİM, KAÇ ADET OY ALDI?

Dikili İlçe Belediye Başkanlığı seçiminde adayların aldığı oy miktarları şöyle:

Adil Kırgöz (Cumhuriyet Halk Partisi - CHP): 11.867

Kemal Doyuran (Bağımsız): 11.154

Sema Akıncı (Milliyetçi Hareket Partisi - MHP): 4.742

Sinan Özer (Halkların Eşitlik ve Demokrasi Partisi - DEM): 743

Ahmet Yusuf Muhcu (Bağımsız Türkiye Partisi - BTP): 640

Güney Taner Şen (İyi Parti): 468

Adnan Çam (Yeniden Refah Partisi - YRP): 203

Sedat Batu (Zafer Partisi): 184

Baittin Erbey (Vatan Partisi): 129

Mehmet Akif Alpsar (Türkiye Komünist Partisi - TKP): 104

Mustafa İnan (Saadet Partisi - SP): 98

Fatih Selen (Demokrat Parti – DP): 70

Tuğçe Acaroğlu (Bağımsız): 68

Mehmet Kaya (Hür Dava Partisi - HÜDAPAR): 49

Ayşegül Pabuşçu (Demokrasi ve Atılım Partisi - DEVA): 48

Barkın Kesici (Demokratik Sol Parti - DSP): 42

(Seçim 2024 - Dr.Kemal Doyuran)

CHP BELEDİYE MECLİSİNDE YÜZDE 51,39 OY ALDI

Belediye Meclisinde ise Cumhuriyet Halk Partisi rakiplerine büyük üstünlük sağladı. CHP 12 üye ile meclise girerken, Milliyetçi Hareket Partisi’inden üç kişi mecliste yer alabildi. Oy oranı yüzde 9,4’te kalan Türkiye İşçi Partisi (TİP) ise yüzde 10 barajını aşamadığı için az farkla meclise üye sokma şansını kaçırdı. 

Seçmen tepkisi belediye meclisi oylamasında da gözler önüne serildi. Seçmenler, CHP’li üyelere Adil Kırgöz’den daha çok destek verdi. CHP’li meclis üyesi adayları 15 bin 461 oy aldı ve oy oranı yüzde 51,39 oldu. 

YENİ MECLİSTE YER ALAN İSİMLER

2024 – 2029 döneminde Dikili Belediye Meclisi şu isimlerden oluştu:

CHP’li Üyeler: Ayhan Kaya, Deran Türkoğlu, Çiler Güler, Gazi Gençoğlu, Ahmet Göçmen, Figen Gençay, Mustafa Demirel, Ata Uysal, Reis Çelik, Hatice Demir, Şahin Atılgan, Mete Akmaz,

MHP’li Üyeler: Azam Ziya Güç, Abdullah Özüdoğru, Yunus Demirtunç. 

(Seçim 2024 - Sema Akıncı)

BÜYÜKŞEHİR BELEDİYE BAŞKAN ADAYLIĞINDAKİ OY DAĞILIMI

Dikili’de İzmir Büyükşehir Belediye Başkanlığı için kullanılan oyların dağılımı ise şu şekilde oluştu.

Cemil Tugay (Cumhuriyet Halk Partisi): 18.219

Hamza Dağ (Adalet ve Kalkınma Partisi): 8.883

Akın Birdal (Halkların Eşitlik ve Demokrasi Partisi): 1.153

Ümit Özlale (İyi Parti): 717

Naşit Birgüvi (Zafer Partisi): 482

Yüksel Odabaşı (Bağımsız Türkiye Partisi): 260

Cemal Arıkan (Yeniden Refah Partisi): 132

Serhan Bolluk (Vatan Partisi): 119

Savaş Sarı (Türkiye Komünist Partisi): 114

Mustafa Erduran (Saadet Partisi): 92

Kemal Köroğlu (Emek Partisi): 85

Cüneyt Oğuz (Memleket Partisi): 68

Cüneyt Aker (Bağımsız): 54

Serap Karaosmanoğlu (Demokrasi ve Atılım Partisi): 44

Ali Sungur (Anavatan Partisi): 41

Burcu Bostancıoğlu (Demokrat Parti): 39

Kemal Can Pülten (Demokratik Sol Parti): 39

Ece Öncü (Bağımsız): 29

Özler Çakır (Halkın Kurtuluşu Partisi): 27

Deniz Çelik (Türkiye Komünist Hareketi): 22

Barış Ürkmeyen (Bağımsız): 22

Ayperi Köseoğlu (Adalet ve Birlik Partisi): 21

Sait Demir (Hak ve Özgürlükler Partisi): 16

Hüseyin Han (Anadolu Birliği Partisi): 13

Menderes Bozkurt (Bağımsız): 13

Yasin Demirkıran (Bağımsız): 2